Geschiedenis programma

Als hobby verdiep ik mij in Geschiedenis.

En waarom die hobby niet combineren met een andere hobby:

Het maken van een computerprogramma in Filemaker.

In het bestand zijn op dit moment (januari 2021) 113604 gebeurtenissen van een bepaalde datum opgenomen.

Voorbeeld: Van het jaar 1565 staan er 74 gebeurtenissen in.

Hieronder staan er daar 4 van.

Welke 74? Hier zijn ze!:

januari 1565 : Ivan sticht een pseudo-monastieke orde: hij was de ‘abt’ en zijn Oprichniki waren de ‘monniken’. Ze verrichtten regelmatig heiligschennende missen die worden gevolgd door uitgebreide orgieën van seks, verkrachting en marteling. Regelmatig trad Ivan op als meester van de rituelen, waarbij hij met scherpe en sissende warme knijpertjes ribben uit de borstkas scheurde. Dronken losbandigheid werd afgewisseld met hartstochtelijke daden van berouw. Nadat hij zich zo heftig voor het altaar had neergestort dat zijn voorhoofd bloedig was en bedekt met blauwe plekken, stond Ivan op en las hij preken over de christelijke deugden voor zijn dronken kerels. Ivan de Verschrikkelijke droeg vroeger een metalen puntig mes bij zich, dat hij altijd uithaalde naar mensen die hem beledigden. Eens had hij boerenvrouwen naakt uitgekleed en als doelpraktijk gebruikt door zijn Oprichniki. Een andere keer liet hij honderden bedelaars verdrinken in een meer. Een boyar zat op een vat buskruit en werd in stukken geblazen. Jerome Horsey schreef hoe Prins Boris Telupa ‘op een lange, scherp gemaakte paal werd getrokken, die het onderste deel van zijn lichaam binnendrong en uit zijn nek kwam; waarop hij vijftien uur lang een vreselijke pijn wegkwijnde, en tot zijn moeder sprak. Zijn penningmeester, Nikita Funikov, werd dood gekookt in een ketel. Zijn raadslid, Ivan Viskovaty, werd opgehangen, terwijl de omgeving van Ivan om de beurt stukken van zijn lichaam afhakte.
18 januari 1565 : Graaf Lamoraal van Egmont vertrekt persoonlijk naar Spanje om Filips II op de hoogte stellen van de verlangens van de hoge edelen. Hij moet de koning overhalen de Raad van State regeringsorgaan te maken, samenkomen van de Staten-Generaal toe te staan en de geloofsplakkaten te verzachten. Willem van Oranje heeft met zijn toespraak in de Raad van State een groot aandeel in het eisenpakket.
25 januari 1565 : Battle at Talikota Moslims uit India vernietigen Vijayanagar’s leger
27 januari 1565 : Robrecht de Berghes prince bishop of Luik, sterft
4 februari 1565 : De zoon van Willem van Oranje en Anna van Saksen, Maurits, wordt in de slotkapel te Breda zeer waarschijnlijk naar katholieke ritus gedoopt. De prins is daar naar landszede niet bij, maar hij is wel bij het doopmaal dat erop volgt.
februari 1565 : Er valt niet meer voor de buitenwereld te verbergen dat het huwelijk tussen Willem van Oranje en Anna van Saksen volkomen ontwricht is. Over en weer geven zij elkaar de schuld.
februari 1565 : Filips II hoort dat een Ottomaanse vloot zich aan het voorbereiden is om zijn gebieden aan te vallen.
februari 1565 : Lamoraal, graaf van Egmond wordt in Madrid met alle egards ontvangen. Hij wordt tegemoet gereden en geëscorteerd door een van de meest gerespecteerde edelman, de hertog van Alva. Hij logeert bij de zoon van Margaretha van Parma Alexander Farnese. De eerste zes weken wordt niet over politiek gesproken.
1 maart 1565 : Spaanse bezetter Estacio de S sticht Rio de Janeiro
24 maart 1565 : Lodewijk Makeblijde geboren te Poperinge, Vlaams dichter en jezuïet. Hij schrijft een ‘Catechismus’ en geestelijke liederen.
1 april 1565 : De Ottomaanse oorlogsvloot verlaat de haven van Constantinopel richting Malta.
april 1565 : Lamoraal, graaf van Egmond overlegt in Madrid met Filips II. Geen van de partijen is gebaat bij de huidige situatie. Filips hoeft volgens de eisen van de grooten niet meteen het protestantisme toe te staan, maar het is een stap in de goede richting als dat wel achter gesloten deuren mag. Tevens stelt Lamoraal voor de Raad van State de machtigste instelling in de Nederlanden te maken en er Montigny, Jan IV van Glymes en Karel van Brimeu aan toe te voegen. De koning ziet weinig in deze voorstellen. Egmont wordt gepaaid en is in de veronderstelling grote stappen gemaakt te hebben. Egmont aanvaardt de thuisreis samen met Alexander Farnese.
27 april 1565 : Eerste Spaanse nederzetting in Filippijnen, Cebu City gesticht.
30 april 1565 : Lamoraal, graaf van Egmond en Alexander Farnese komen aan in Brussel.
1 mei 1565 : Lodewijk van Nassau, Hendrik van Brederode en Willem van Oranje weer bijeen in Vianen. Ook andere leden van de hoge adel zijn daar en tevens is de lage adel uitgenodigd. De laatste wordt nu steeds meer bij de politiek van de hoge adel betrokken.
14 mei 1565 : Nicolaus von Amsdorf German reform theologist, sterft
mei 1565 : Egmond vertelt iedereen het goede nieuws van zijn onderhandelingen met Filips II en probeert een centrale rol in te nemen als zijn vertrouweling. Hij overlegt continue met Margaretha van Parma. Willem van Oranje gelooft niets van zijn verhaal. Willem stelt een zitting van de Raad van State uit en probeert via zijn broer Lodewijk van Nassau die in Spa verblijft de contacten met calvinisten te intensiveren.
mei 1565 : Het Ottomaanse aanvalsplan is erop gericht op Malta eerst Fort St. Elmo te veroveren. Het fort ligt zeer strategisch aan het uiteinde van de Monte Sciberras landengte, en bewaakt zowel de Grote Haven als de Haven van Marsamxett. Het fort wordt bemand door 100 Maltezer Ridders en 500 soldaten. Grootmeester La Valette heeft hen bevolen om stand te houden totdat het ontzettingsleger dat beloofd is door Don Garcia, de onderkoning van Sicilië, hen af komt lossen.
18 mei 1565 : De Ottomaanse oorlogsvloot wordt voor het eerst voor de kust van Malta gezien. De troepen worden in de baai van Marsaxlokk, in het zuidoosten van het eiland, afgezet. Vanaf hier is het nog ongeveer tien kilometer naar de Grote Haven. De Turken marcheren naar het noorden en slaan hun kamp in de vlakte van Marsa op. Jean de Valette heeft voorzien dat het Ottomaanse leger hier zal stoppen en heeft de bron in de vlakte laten vergiftigen. Hierdoor hebben de Turken gedurende de hele campagne last van dysenterie.
24 mei 1565 : Het Ottomaanse leger begint met het bombarderen van Fort St. Elmo op Malta. Meer 30 kanonnen worden in stelling gebracht op de Monte Sciberras, van waaruit dagelijks tussen de 6000 en 7000 kogels op het fort worden afgeschoten. Lala Kara Mustafa Pasja, de bevelhebber over het leger, en Piyale Pasja, de leider van de Turkse vloot, denken dat het maar enkele dagen zal duren om het fort in te nemen. De ridders blijven echter tegenstand bieden, en weten een aantal bestormingen door het Turkse leger te weerstaan.
26 mei 1565 : Willem van Oranje en de Graaf van Egmond, die blaakt van zelfvertrouwen, treffen elkaar in Brussel. Het is geen prettig gesprek. Willem concludeert dat hij niks heeft bereikt.
31 mei 1565 : Turgut Reis komt aan op Malta met orders van de sultan Suleyman om het opperbevel over zowel het leger als de vloot over te nemen.
3 juni 1565 : Op aanwijzingen van Turgut Reis wordt in Malta een extra rij kanonnen aan het uiteinde van de Sliema landengte geplaatst. Hiermee wordt zowel het fort als de aanvoerroute over de haven van Marsamxett meteen onder vuur genomen. Dit punt wordt nu nog steeds Dragut Point genoemd. Grootmeester La Valette laat ‘s nachts het fort bevoorraden en de gewonden in veiligheid brengen, maar ondanks dat gaan de overgebleven ridders van St. Elmo bijna tot muiten over.
8 juni 1565 : “De overgebleven ridders van St. Elmo op Malta vragen de grootmeester om toestemming voor een uittocht zodat ze met het zwaard in de hand kunnen sterven. La Valette laat hen weten dat ze vervangen zullen worden door andere ridders als ze te laf zijn om te sterven zoals hij hen heeft bevolen. Beschaamd houden de ridders vol, waarbij ze vele bestormingen van het Turkse leger weten te weerstaan.
juni 1565 : Filips II stuurt een brief aan Margaretha van Parma waarin hij op het hart drukt niet toe te geven aan de grooten. Op enkele punten is de brief vaag.
17 juni 1565 : Soldaten van Fort St. Angelo op Malta beschieten de Turkse positie aan de overkant van de Grote Haven. Bij deze kanonnade wordt Turgut Reis door een steensplinter zwaar aan zijn hoofd gewond.
23 juni 1565 : Laatste aanval op St. Elmo, Malta, waarbij de Turken zware verliezen lijden, maar het fort uiteindelijk wel weten te veroveren. Slechts negen Ridders overleven de bestorming, en worden door de Turkse troepen gevangen genomen. De bestormingen kosten meer dan 4000 mant, waaronder meer dan de helft van de elite-eenheid, de Janitsaren. Lala Kara Mutafa Pasja laat de negen gevangen genomen Ridders onthoofden, hun lichamen kruisigen en daarna in de richting van Fort St.Angelo en Fort St.Michael drijven. La Vallete beveelt hierop dat de gevangen genomen Turken onthoofd moeten worden, waarna hun hoofden met kanonnen naar het Ottomaanse leger afgeschoten worden. Kort na de verovering van St. Elmo vaart de Ottomaanse vloot de nu onbeschermde Haven van Marsamxett binnen. Ze proberen nu de forten St. Micheal op de kaap van Senglea en St. Angelo op de kaap van het schiereiland Birgu te veroveren. De kanonnen worden opgesteld en er volgen zware beschietingen op de twee forten.
1565 : Bouw van het Haagse stadhuis aan de Groenmarkt in Den Haag
1565 : Cornelis de Houtman geboren in Gouda.
1565 : De protestanten menen dat Davide Riccio, een Italiaanse minnaar van Mary Stuart, een pauselijke spion van Paus Pius IV is. De angst voor de contrareformatie neemt bij de protestanten toe en zij besluiten dat Davide Riccio weg moet. Henry Stuart, Lord Darnley, de man van Mart Stuart, die Davide Riccio ook als een bedreiging ziet, smeedt een complot met Morton en Ruthven.
1565 : Geboren Ridder Johannes Von Waibel
1565 : Hendrik de Keyser geboren.
1565 : Henry Hudson geboren. Engels zeevaarder.
1565 : Johan Milander wordt secretaris van Willem van Oranje.
1565 : Jonkheer Adriaen / Adriaan van Swieten wordt lid van het Hoogheemraad van Rijnland.
1565 : Karel III van Lotharingen / de Grote en Claudia van Valois krijgen een dochter: Christine
1565 : Konrad von Gesner gestorven, Zwitsers arts en humanist, dier en plantkundige (‘Historia animalium’).
1565 : Lagere adel verbindt zich in het Eedverbond der Edelen.
1565 : Latere Paus Gregorius XIII / Ugo Buoncampagni wordt kardinaal en pauselijk legaat in Spanje.
1565 : Mary Stuart gaat over tot het erkennen van de New Kirk al blijft ze altijd haar best doen haar eigen geloof aan te moedigen. Clan Gordon biedt haar aan om een Katholieke contrarevolutie te beginnen maar hier ziet zij vanaf.
1565 : Pieter Breughel de Oudere schildert zes grote panelen met op elk 2 werken (in de serie over de 12 maanden). Later volgen ‘de Volkstelling van Betlehem’, ‘de Kreupelen’ en ‘de Parabel van de Blinden’.
1565 : Sir Horace Vere geboren.
1565 : Willem van Croy, Markies van Renty gestorven.
11 juli 1565 : De landvoogdes Margaretha van Parma beveelt de bisschoppen om de beslissingen van het Concilie van Trente uit te vaardigen. Hierdoor kan in de Nederlanden de katholieke reformatie (contrareformatie), zij het aarzelend, op gang komen. Als gevolg hiervan kan in de Nederlanden de katholieke reformatie van start gaan. In de gebieden waar deze reformatie succesvol is, is de bevolking uiteindelijk vooral katholiek gebleven.
15 juli 1565 : Turkse troepen gaan op Malta over tot een aanval op Fort St. Micheal op Senglea. Mustafa Pasja heeft honderd kleine schepen over de Sciberras landengte naar de Grote Haven laten brengen. Hij hoopt dat hij met een aanval over het water én een bestorming over land het fort kan innemen. Een Turkse overloper heeft Jean De La Vallete gewaarschuwd voor deze tactiek, zodat de grootmeester voorzorgsmaatregelen kan nemen. Hij laat een houten palissade oprichten om het fort tegen een aanval vanaf de Grote haven te verdedigen. Op de kaap bij Fort St. Angelo worden vijf kanonnen gestationeerd. De Turkse aanval over zee wordt verijdeld omdat slechts twee schoten met deze kanonnen een groot deel van de schepen laat zinken waardoor rond de 800 aanvallers verdrinken. Hoewel er in de vesting een kruitmagazijn explodeert wordt de aanval op het fort afgeslagen als de Maltezers versterkingen vanuit Fort St. Angelo sturen.
juli 1565 : Begin overleg te Spa tussen vertegenwoordigers der calvinistische kerkeraden en edelen. Willem van Oranje’s broer Lodewijk bevindt zich dan in het kuuroord Spa. Van hem verwacht men instemming voor een gezamenlijke hardere opstelling tegen de politiek van Filips II. Er worden vage plannen gesmeed om iets te doen tegen de onderdrukking van het calvinisme. Aanwezig zijn, naast de lutherse Lodewijk van Nassau, de calvinistische Filips van Marnix en zijn broer Jan van Marnix, de heer van Toulouse en de Doornikse rechtsgeleerde monseigneur Gilles Le Clercq als vertegenwoordiger van de kerkenraden. Deze besprekingen worden wel als het begin van het Compromis of Verbond der edelen gezien. Tot nu toe hebben niet alleen de lutheranen, maar ook Willem van Oranje en de zijnen de calvinisten, die in de Nederlanden tot de laagste klassen behoren, volstrekt links laten liggen. Zij beschouwen hen als halve wederdopers. Inmiddels behoren echter leden van de lage adel en een behoorlijk aantal burgers tot deze sterk groeiende groepering. Overigens bestaat over Willem van Oranje’s invloed op de besprekingen te Spa en van wat hij daarvan vond onzekerheid.
juli 1565 : Een graantekort dreigt in de Nederlanden. Er is maatschappelijke onrust.
juli 1565 : Willem van Oranje geeft toestemming dat zijn oudste dochter Maria ter beschikking van de landvoogdes, Margaretha van Parma, wordt gesteld als toekomstige hofdame.
29 juli 1565 : Henry Stuart, Lord Darnley, komt naar Schotland. Mary Stuart koningin van Schotland trouwt met deze saaie Hendrik, (haar neef). Het huwelijk wordt door de katholieken goedgekeurd. Henry Stuart, Lord Darnley, blijkt al zeer snel meer interesses in mannen te hebben dan in vrouwen.
2 augustus 1565 : Begin van een kannonade van de Turken op de vestigingen van Malta.
7 augustus 1565 : Einde van een kannonade van de Turken op de vestigingen van Malta. Na de vernietiging van een aantal belangrijke bastions volgt een grootschalige bestorming. De aanvallers weten een bres in de muur te slaan en het zal niet lang meer duren voordat het fort ingenomen wordt. Onverwacht trekken de Turkse legers zich echter terug. De Maltese cavalerie die in Mdina gelegerd is heeft het Turkse kamp vanachter aangevallen en het Ottomaanse veldhospitaal overvallen. De cavaleristen doden daarbij een groot aantal zieken en gewonden waarna ze het Turkse kamp in brand steken. Mustafa Pasja vreest dat hij met een ontzettingsleger te maken heeft. Om te voorkomen dat hij tussen twee vijandige legers vast komt te zitten, trekt hij zijn leger terug. Omdat de Ridders alle strijdvaardige mannen uit het binnenland in de drie vestingen aan de kust samengetrokken hebben is het achterland en de hoofdstad Mdina onbeschermd achtergelaten. Mustafa Pasja weet dit ook en hij beveelt een generaal met een kleine groep van 1800 soldaten de hoofdstad in te nemen. Zoals verwacht trekken de Ottomanen door de dorpen op het platteland zonder op tegenstand te stuiten. De commandant van Mdina verneemt echter bijtijds dat de Turken in aantocht zijn. Er is niet genoeg munitie in de stad aanwezig om de stad succesvol tegen een aanval te verdedigen. De enige optie is een list: de commandant laat alle in de stad verblijvende boeren en vrouwen in uniform kleden. Vervolgens laat hij hen met alle voorhanden zijnde wapens uitgerust op muur stelling nemen. Als de Turken willen aanvallen worden ze met een kort hevig vuur ontvangen. Het lijkt alsof er veel meer verdedigers dan ze verwacht hebben zich in de stad hebben verschanst. Gefrustreerd trekt het kleine expeditieleger zich terug uit de omgeving van de stad.
augustus 1565 : Eind overleg te Spa
augustus 1565 : In het Prinsdom Oranje kan weer een mis gelezen worden
augustus 1565 : Mary Stuart koningin van Schotland vernieuwt Mary Stuart het contact met Rome. De protestanten bezien dit met argusogen.
21 augustus 1565 : De Ottomaanse belegeraars proberen opnieuw met een stormaanval de twee Maltese forten te veroveren, echter weer zonder succes.
27 augustus 1565 : ” De Ottomaanse belegeraars in Malta vernemen dat een belangrijk verzorgingsschip op weg naar Malta geënterd is. Slechte verzorging en ziekten decimeren de overgebleven Ottomaanse strijdkrachten en het moreel van de aanvallers zakt steeds verder.
1 september 1565 : De onderkoning van Sicilië stuurt het lang verwachte ontzettingsleger naar Malta dat slechts uit 8000 tot 12000 man bestaat. Mustafa Pasja is over de geringe omvang van het ontzettingsleger niet geïnformeerd en omdat zijn eigen troepen te sterk geslonken zijn beveelt hij de belegering op te heffen.
6 september 1565 : Willem van Oranje, de graaf Van Egmond en de hertog van Kleef komen bijeen in Vianen. Dat Willem V van Kleef aanwezig is leidt tot grote woede van de landvoogdes, Margaretha van Parma. De hertog van Kleef laat zijn dochters luthers opvoeden, een schande.
8 september 1565 : Eerste permanent European settlement in North America (Saint Augustine, Florida). De stichters zijn Franse protestanten.
8 september 1565 : Met achterlating van al het zwaar geschut scheept Mustafa Pasja zich het met het overgebleven deel van Ottomaanse leger in en zeilt weg uit Malta.
20 september 1565 : Spanjaarden veroveren Fort Caroline Fla en slachten de Fransen protestanten af. De Spanjaarden bouwen een fort.
oktober 1565 : Jan IV van Bergen / De Berghes Glymes, markies van Bergen op Zoom verzoekt als eerste van de Nederlandse edelen om ontslag als stadhouder en militair gouverneur. Met andere leden van de adelsliga sympathiseert hij met de meer radicale leden van het Compromis of Verbond der edelen, maar sluit zich niet bij hen aan.
17 oktober 1565 : De Eerste Brief van Segovia komt aan in de Nederlanden. Elke vorm van versoepeling van het ingezette beleid wordt radicaal afgewezen. Filips II laat aan landvoogdes Margaretha van Parma weten dat hij de hervorming van de regering afwijst. Dit is zijn antwoord op de door Graaf Lamoraal van Egmont overgebrachte verzoeken van de hoge adel. Filips II eist strenge vervolging van de ketters. Filips II beveelt de onverkorte tenuitvoerlegging van de ketterplakkaten. In de Raad van State benoemt Filips II de hertog van Aarschot (Filips III van Croy), een vijand van Willem van Oranje. De rol van de hoge adel wordt daardoor sterk teruggeschroefd. Filips probeert in zijn brieven duidelijk te maken dat hoop op verzachting van de anti-ketterse maatregelen ijdel is.
20 oktober 1565 : Tweede brief uit Segovia’ laat Filips II weten dat hij een hervorming van de regering afwijst en dat hij vasthoudt aan de strenge repressie van de ketterij.
22 oktober 1565 : Jean Grolier de Servieres, celebrated Franse bibliophile, gestorven.
11 november 1565 : Alexander Farnese huwt te Brussel Maria van Portugal. Er zijn veel edelen bijeen zijn in Brussel voor het huwelijk van Farnese. Jan van Marnix, heer van Toulouse, stelt daar voor een bond van edelen op te richten.
14 november 1565 : De landvoogdes maakt de Raad van State bekend met de inhoud van Filips ‘brieven uit het bos van Segovia’. In verband met het huwelijk van haar zoon Alexander Farnese heeft ze deze brieven een week achter gehouden om de stemming niet te bederven. De hoge adel is geheel ontstemd. Viglius stelt voor om de instructies aan de inquisiteurs te wijzigen, maar dit te doen in de zin van matiging. Ook zouden de besturen van de gewesten en de steden nog niet meteen van de brieven in kennis gesteld moeten worden.
9 december 1565 : Pius IV / Gianangelo de Medici Italian Paus sterft.
9 december 1565 : Pius IV / Pius IV Paus gestorven.
15 december 1565 : Als de brieven uit het bos van Segovia in de Raad van State weer aan de orde komen, keert Willem van Oranje zich hiertegen. Hij stelt dat de koning nu eindelijk duidelijk is geweest en dat zijn wil uitgevoerd dient te worden, zelfs als de door hen voorspelde opstand nu uit zou breken. Willem van Oranje overtuigt de raad. Men besluit de gouverneurs en de gewestelijke en stedelijke overheden van ‘s konings bevelen op de hoogte te brengen. Willem van Oranje zou nu gezegd hebben: “Wij zullen nu binnenkort het treurspel zien aanvangen”. Hij zou dit zelfs verheugd in iemand’s oor hebben gefluisterd.
december 1565 : Anna Amalia van Nassau Saarbrucken geboren. Dochter van Filips IV van Nassau Saarbrucken en Erica van Manderscheid Virneburg.
december 1565 : De gevluchte bisschop van het prinsdom Oranje kan er weer kan terugkeren.
18 december 1565 : Benedetto Varchi Italian humanist / historian (L’Ercolano), sterft. Leeftijd 62
18 december 1565 : Margaretha van Parma schrijft veel edelen een brief waarin zij opdracht geeft de wensen van de koning te volgen.
24 december 1565 : In verband met het huwelijk van Alexander Farnese zijn een twintigtal edelen in Brussel samen. Ze sluiten het ‘Compromis’ of ‘het Verbond om de Inquisitie te bestrijden’. De oprichting van het Verbond der Edelen onder leiding van Lodewijk van Nassau en Hendrik van Brederode. Meer dan 400 edelen tekenen dit compromis, ‘tot welzijn van land en koning’. Lamoraal, graaf van Egmond licht samen met de Graaf van Megen, de landvoogdes Margaretha in over het Compromis. Vierhonderd edelen tekenen in de volgende maanden dit compromis.