Woordenboek Opleiding in de Afbouw

Soms heb je een bevlieging en zit je in je vrije tijd een par dagen te werken aan een project dat je belangrijk vindt.

Zo ook het Woordenboek Opleiding in de Afbouw.

Ik heb het aan verschillende mensen laten zien maar er was geen belangstelling voor….

Sorteernaam Uitleg
AKA Opleiding Zie Niveau 1
Ambachtschool Zie VBO. De ambachtsschool is al jaren geleden vervangen door het VBO.
AOC Raad Koepelorganisatie waaronder alle AOC’s vielen. De AOC Raad is  opgeheven. Nieuwe organisatie heet Connect Groen.
AOC: Agrarische Opleidingscentrum Een agrarisch opleidingencentrum verzorgt MBO-opleidingen op het gebied van voeding, natuur en milieu. Deze zogeheten ‘groene opleidingen’ hebben vaak een afdeling VMBO en nauwe banden met het hoger agrarisch onderwijs.
Assistentenopleiding Zie Niveau 1
AVO: Algemeen Voortgezet Onderwijs Algemeen Voortgezet Onderwijs is de verzamelterm voor MAVO (theoretische en gemengde leerweg VMBO), HAVO en VWO.
AVO: Algemeen Vormend Onderwijs Algemeen Vormend Onderwijs is geen onderwijsvorm maar een groep vakken die niet direct gericht zijn op beroeps(voorbereidend) onderwijs. In basisscholen en scholen voor voortgezet onderwijs in Nederland wordt les in avo-vakken gegeven, waarbij het streven is een brede algemene ontwikkeling bij te brengen. Zie ook AVO-Vakken.
AVO-Vakken Onder de AVO-Vakken vallen onder meer Nederlands, rekenen, aardrijkskunde, geschiedenis, levensbeschouwing, lichamelijke opvoeding en culturele vorming. Zie ook AVO: Algemeen Vormend Onderwijs
BAO: Basisonderwijs Zie  Basisonderwijs.
Basisberoepsgerichte leerweg VMBO-B is de Basisberoepsgerichte leerweg. Dit is een niveau van het VMBO. Met het diploma van basisberoepsgerichte leerweg kun je doorstromen naar MBO niveau 2.
Basisberoepsopleiding MBO Zie niveau 2
Basisdeel Een MBO-opleiding bestaat voortaan uit een basisdeel, profieldelen en keuzedelen. Het basisdeel is het deel van het kwalificatiedossier waarin het gemeenschappelijke van de kwalificaties in het kwalificatiedossier beschreven staat. De basis bestaat uit een generiek deel (Nederlands, rekenen, loopbaan en burgerschap en voor niveau 4 ook Engels) en een beroepsspecifiek deel (kerntaken, vakkennis, vaardigheden en houdingsaspecten die alle beginnende beroepsbeoefenaren in het betreffende werkveld delen). In het basisdeel kunnen ook aanvullende eisen per kwalificatie zijn opgenomen.
Basisonderwijs Basisonderwijs is primair onderwijs. Bedoeld voor kinderen van 4 tot 12 jaar m.u.v. kinderen die moeilijk leren of een handicap hebben.
BBL: Beroepsbegeleidende leerweg s De beroepsbegeleidende leerweg (BBL) wordt ook wel aangeduid als werkend leren. Een MBO-student kan hiervoor kiezen. Het praktijkgedeelte van de BBL beslaat tenminste 610 klokuren, minimaal 200 uur begeleide onderwijstijd en 40 uur BPV of begeleide onderwijstijd. Vaak heeft een deelnemer in de BBL een arbeidsovereenkomst met een werkgever. Tussen de school, student en het leerbedrijf wordt een praktijkovereenkomst gesloten. Hierbij kiezen de leerlingen al een vak: Bijv.: metselaar, timmerman, stukadoor of PW monteur. Deze MBO-studenten combineren school met stages in de praktijk. Men gaat 3 of 4 dagen per week werken en 1 of 2 dagen naar school. Minimaal 60% van totale studieduur vindt plaats in de praktijk. De student is af en toe op school. Hij moet werken bij een erkend leerbedrijf. De kans op een salaris is groter dan bij een BOL-opleiding, omdat men vanwege het vele werken nuttiger is voor de werkgever. De student heeft weinig contact met studiegenoten en meer met collega’s. Er is geen studiefinanciering of een OV-jaarkaart. Soms is er een reisvergoeding van de werkgever. Een BBL is alleen mogelijk als er lesmateriaal voor ontwikkeld is. Lesmateriaal dient te voldoen aan bepaalde criteria. Als het daaraan voldoet krijgt die opleiding van de overheid een Crebonummer.
BCP: Beroepscompetentieprofiel Zie beroepscompetentieprofiel.
BCP: Beroepscompetentieprofiel Het beroepscompetentieprofiel (BCP) is een beschrijving van de eisen en kwalificaties waaraan iemand minimaal moet voldoen om als beroepsbeoefenaar te worden gekwalificeerd.
Bedrijfstakgroep Zie BTG.
Bedrijfstakgroep Zakelijke Dienstverlening en Veiligheid Zie ZDV
Bedrijfstakgroep Zorg, Welzijn en Sport Zie ZWS
Bekostigde MBO-scholen Alle bekostigde MBO-scholen leiden op voor erkende MBO-diploma’s op basis van kwalificatiedossiers. Deze scholen krijgen een financiering van het ministerie van OCW.
Benchmark MBO De benchmark MBO toont sectorinformatie over prestaties van de MBO-scholen. Hoe de MBO-scholen hun budget besteden (financiële prestaties), hoeveel deelnemers het MBO gediplomeerd verlaten (studiesucces), wat de deelnemers vinden van het onderwijs (deelnemersoordeel) en hoe medewerkers over hun werkgever denken (medewerkerstevredenheid). De benchmark verschaft de scholen strategische informatie doordat zij hun eigen prestaties kunnen spiegelen aan die van collega-scholen en van de totale sector.
Beroepsbegeleidende leerweg Zie BBL.
Beroepscompetentie Het geheel van kennis, vaardigheden en attituden om in een bepaalde beroepssituatie adequaat te functioneren. Bestaat uit Loopbaancompetenties en Burgerschapscompetenties.
Beroepsgerichte kwalificatiestructuur Diplomastructuur in het MBO die gericht is op het verwerven van kennis, vaardigheden en houding, benodigd voor de uitoefening van het beroep, het functioneren in de maatschappij en de doorstroom naar een hoger onderwijsniveau (in MBO of HBO). Zie ook kwalificatiestructuur MBO.
Beroepskolom De doorloop van deelnemers van primair onderwijs naar de verschillende niveaus van VMBO, naar de verschillende niveaus in het MBO en eventueel het HBO.
Beroepskwalificaties Beroepskwalificaties: basis van het MBO. Zie Kwalificatiestructuur MBO.
Beroepsopleidende leerweg Zie BOL
Beroepspraktijkvorming Beroepspraktijkvorming. Zie BPV.
BOL: Beroepsopleidende leerweg De beroepsopleidende leerweg (bol) biedt volledig dagonderwijs met praktijkstages, waarbij het minimumpraktijkdeel per opleiding varieert. Tussen de school, student en het leerbedrijf wordt een praktijkovereenkomst gesloten.                Voor de bouw is alleen de BOL opleiding Bouwtechnisch vakman interessant. Er zijn maar 2 scholen in NL die dit aanbieden. Men doet men “van alles wat”. Oftewel de leerlingen snuffelen aan verschillende beroepen in de bouw. Deze leerlingen zijn voor de Afbouw minder interessant. In een enkel geval is er ook een BOL specifiek voor een vak. Bij een BOL combineren studenten school met stages in de praktijk.  Bij de BOL zit de student het grootste deel van de opleiding op school. Je gaat naar school en moet in de meeste gevallen stage lopen. Je krijgt tijdens je BOL opleiding veel theorie en huiswerk mee. De stageperiode is kort en soms krijg je een kleine vergoeding tijdens je stage. Werkgevers zijn dit niet verplicht en je kunt er natuurlijk tijdens je sollicitatie naar vragen. Misschien voelt dit voor jou als een vervelend onderwerp, maar het is geen vreemde vraag. Stage lopen kan wennen zijn, want je maakt weken van 4 of 5 dagen fulltime werken. Zo kun je alvast ervaren hoe het is om te werken na je MBO opleiding. Veel studenten zeggen dat zij meer leren tijdens hun stage dan van de gewone lessen. Een stage is altijd meerdere weken achter elkaar bij een erkend leerbedrijf. Ben je 18 jaar, dan heb je recht op studiefinanciering als BOL-er. En tegenwoordig heeft iedereen recht op een studentenreisproduct. Ook als je nog geen 18 jaar bent. Je bent tijdens het volgen van een MBO opleiding in de BOL variant veel op school en hierdoor heb je veel contact met medescholieren.
Boris-aanpak De Boris-aanpak van SBB omvat een palet aan instrumenten en diensten aan scholen en leerbedrijven/bedrijfstakken. Dit palet biedt SBB aan in het kader van arbeidskwalificering van jongeren met een beperking. Bijvoorbeeld de SBB Werkverkenner, het Praktijkloket en de inzet van de Borisadviseurs. Deze dienstverlening van SBB is kosteloos.
BorisLijn De BorisLijn bereidt VSO en PrO leerlingen (van 12 t/m 19 jaar) voor op participatie in brede zin: in de maatschappij en/of in het arbeidsproces, ieder naar eigen vermogen. De BorisLijn is een in de praktijk (door)ontwikkelde aanpak voor scholen die de Boris-aanpak willen implementeren. Bij het ontwikkelen van de instrumenten heeft de BorisLijn zich laten leiden door wat bedrijfsleven en inspectie van VSO- en PrO-scholen verwachten en door wat scholen en jongeren van zichzelf kunnen verwachten.
BOT Onder de begeleide onderwijstijd (bot) vallen onderwijsactiviteiten die een school geeft onder verantwoordelijkheid en met actieve betrokkenheid van onderwijspersoneel. Een onderwijsactiviteit in de begeleide onderwijstijd betekent dat het is opgenomen in het opleidingsplan/-programma. Voor de begeleide onderwijstijd kan een school aangegeven wat een student moet leren, hoe de begeleiding plaatsvindt en hoe de school evalueert/beoordeelt.
Bouwen, wonen en interieur Bouwen, wonen en interieur is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G waaruit leerlingen in het VMBO kiezen uiterlijk aan het eind van het 2e leerjaar. Van alle VMBO’s hebben bieden 160-170 scholen dit voor bouw en afbouw belangrijkste profiel aan.
BPV Beroepspraktijkvorming Beroepspraktijkvorming (BPV) is in onderwijs in de beroepspraktijk van het beroep, dus in een (leer)bedrijf of organisatie. Zie BBL en bol voor meer informatie over de BPV in beide leerwegen.
BPV toolbox De MBO Raad heeft met OCW, SBB, MKB-Nederland en VNO-NCW bindende afspraken gemaakt over de beroepspraktijkvorming. Deze gaan over de voorbereiding, begeleiding en uitvoering tijdens de BPV-periode, de beoordeling en evaluatie van de BPV. (BPV = Beroepspraktijkvorming)
BPV: Beroepspraktijkvorming Beroepspraktijkvorming. Tijdens een MBO-opleiding doe de leerling praktijk- en werkervaring op bij een erkend leerbedrijf (stage of werken en leren) en op een geaccrediteerde werkplek, dit wordt Beroepspraktijkvorming genoemd.
BPV-begeleider Beroepskracht uit de MBO-school die de student begeleidt en beoordeelt tijdens de beroepspraktijkvorming bij een bedrijf.
BPV-protocol De MBO Raad heeft met OCW, SBB, MKB-Nederland en VNO-NCW bindende afspraken gemaakt over de beroepspraktijkvorming (BPV). Deze gaan over de voorbereiding, begeleiding en uitvoering tijdens de BPV-periode, de beoordeling en evaluatie van de BPV.
Branchecode goed bestuur in het MBO De afspraak die de leden van de MBO Raad hebben gemaakt over principes en uitgangspunten, verantwoordelijkheden van colleges van bestuur, aanbevelingen aan raden van toezicht en verenigingsafspraken over monitoring, evaluatie, handhaving en klachten.
BTG: Bedrijfstakgroep Een bedrijfstak is een verzameling van een aantal verwante opleidingen. De MBO Raad kent per bedrijfstak een eigen overlegstructuur, de zogenoemde bedrijfstakgroep (BTG). Een bedrijfstakgroep is een platform voor in- en extern overleg van het scholenveld voor middelbaar beroepsonderwijs voor de afzonderlijke bedrijfstakken. De BTG’s hebben een directe verbinding met de sectorkamers bij SBB.
Burgerschapscompetentie Burgerschapscompetenties zijn competenties die mensen nodig hebben voor het maatschappelijk functioneren. Zie ook Competentie
Burgerschapscompetenties Burgerschapscompetenties: Het onderdeel burgerschap bereidt de MBO studenten voor op volwaardige deelname aan de maatschappij en goed kunnen functioneren in hun beroep. De vaardigheden, houding en kennis die daarbij horen zijn beschreven in vier burgerschapsdimensies: de politiek-juridische dimensie, de economische dimensie, de maatschappelijk-sociale dimensie en de dimensie vitaal burgerschap.
BVE Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie Beroepsonderwijs en volwasseneneducatie.
BWI: Bouwen, Wonen en Interieur Zie: Bouwen, Wonen en Interieur.
Centrale examinering MBO In het MBO komen er centrale examens voor taal, rekenen en Engels (niveau 4). De beroepsexamens in het MBO zijn geen centrale examens.
Christelijk Nationaal Vakverbond Zie CNV
Civilion Civilion opleidingsinstituut dat studenten opleidt tot vakpersoneel in de Civiele Bouw.
CNV Vakmensen CNV Vakmensen (Christelijk Nationaal Vakverbond), vakbond, stelt zich als taak de belangen van mensen te behartigen op het gebied van werk en inkomen. Met een open, deskundige en persoonlijk betrokken stijl werken wij primair voor CNV-leden.
Cohort Een cohort is een groep examenkandidaten die op basis van hetzelfde kwalificatiedossier staat ingeschreven en hetzelfde examenplan volgt.
College van Bestuur MBO Zie College Van Bestuur
Competentie Zie Beroepscompetentie
Concreet: Concreet Concreet Onderwijsproducten onderhoudt, vernieuwt en ontwikkelt, in nauwe samenwerking met ROC’s, de bouw- en infrasector en andere betrokkenen, leermiddelen en examenproducten voor de VMBO- en MBO-instellingen die opleiden voor een beroep in – met name – de bouw, infra en gespecialiseerde aannemerij. Concreet heeft ervaring met het ontwikkelen van lesmethodes en examenproducten. Dit doen ze vooral in opdracht van verschillende ROC’s met bouw- en infra opleidingen en in toenemende mate doen we dit ook in opdracht van branches en sectoren.
Connect Groen Connect Groen is de opvolger van de AOC-Raad.
contractonderwijs contractonderwijs  xxxxxxxxxxxx
CREBO: Register erkende MBO-opleidingen Het Centraal Register Beroepsopleidingen (CREBO) is het register van erkende MBO-opleidingen is De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) houdt dit register bij.
Crebo-nummer Een uniek nummer van een MBO opleiding. CREBO staat voor centraal register beroepsopleidingen.
CROHO: Register erkende opleidingen hoger onderwijs Het Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs (CREHO) is het register van de erkende hogescholen en universiteiten in Nederland. De Dienst Uitvoering Onderwijs houdt dit register bij.
CVB: College van Bestuur MBO Het college van bestuur (CVB) is het bevoegd gezag van een MBO-school dat de dagelijkse leiding heeft.
Deelkwalificatie Een combinatie van eindtermen voor een bepaalde beroepsopleiding. Het MBO kent eindtermen die aangeven wat de leerlingen aan kennis en vaardigheden moeten leren. Het examenprogramma wordt vastgesteld op basis van de eindtermen en ingedeeld in onderdelen die overeenstemmen met deelkwalificaties.
Dekvloerenlegger Dit is de opleiding Dekvloerenlegger niveau: 2 (BBL) en duurt 2 jaar. Vooropleiding: minimaal een diploma van het VMBO of de Entreeopleiding nodig of een bewijs dat je de eerste 3 jaren van de HAVO of het VWO goed hebt doorlopen.
Deregulering Onderwijs Het beleid van de overheid is erop gericht scholen een grotere beleidsvrijheid te geven in samenhang met minder regelgeving (deregulering). Scholen leggen verantwoording af over de besteding van overheidsgelden en de kwaliteit van het onderwijs.
Dienst Uitvoering Onderwijs Zie DUO
Diploma MBO Wettelijk erkend document dat aantoont en vastlegt dat de eigenaar een omschreven kwalificatie voldoende beheerst.
Diplomamodel MBO Wettelijk vastgestelde vormgeving van het MBO-diploma zoals beschreven in de regeling Modeldiploma MBO.
Docentenplatform VMBO Docentenplatforms vormen de (inhoudelijke) schakel tussen VMBO onderwijs en beroepsopleiding en beroep. Voor docenten organiseren de platforms activiteiten met als doel ontwikkelingen in de beroepspraktijk te vertalen naar onderwijs, zodat opleiding en beroep goed op elkaar aansluiten. Per profiel is er een platform. Ze zijn gebundeld in de Stichting Platforms VMBO (SPV)
Doorstarter Een doorstarter is iemand die zich op latere leeftijd besluit jezelf verder op-, bij- of om te scholen, al dan niet met steun van zijn werkgever.
Drievoudige kwalificatie De MBO-sector leidt op voor: burgerschapscompetenties, beroep, leven lang leren en het in de hand hebben van de eigen loopbaan.
Duaal leren Opleidingsarrangement waarin leren en betaald werken samengaan op basis van een leerarbeidsovereenkomst. Gedualiseerd opleiden betekent een arrangement waarin onbetaalde stages en leeractiviteiten buiten de stageschool op elkaar worden afgestemd.
DUO: Dienst Uitvoering Onderwijs De Dienst Uitvoering Onderwijs houdt het Centraal Register Beroepsopleidingen (CREBO) en Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs (CREHO) bij. Daarnaast beheert zij het verzuimloket.
DUO: Dienst Uitvoering Onderwijs De Dienst Uitvoering Onderwijs houdt het Centraal Register Beroepsopleidingen (CREBO) en Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs (CREHO) bij. Daarnaast beheert zij het verzuimloket.
Economie en ondernemen Profiel Economie en ondernemen is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
ECVET: European Credits for Vocational Education and Training European Credits for Vocational Education and Training (ECVET) is een studiepuntensysteem dat kan worden ingezet om de mobiliteit in Europa van deelnemers te vergroten. ECVET is een activiteit binnen EfVET.
Educatie en inburgering Voor volwassenen vanaf achttien jaar die door omstandigheden niet de mogelijkheid hebben om zichzelf te ontplooien, biedt de volwasseneneducatie cursussen inburgering en cursussen in het kader van taal, rekenen en digitale vaardigheden.Volwassenen die op latere leeftijd een VMBO-, HAVO- of VWO-diploma willen behalen, kunnen terecht bij het voortgezet algemeen volwassenen onderwijs.
EfVET: European Forum of Technical and Vocational Education and Training EfVET (European Forum of Technical and Vocational Education and Training). EfVET is one of the leading European-wide professional associations which has been created by, and for, Vocational Education and Training (VET) providers. EfVET’s policy and strategy is formulated by its member colleges and VET institutions. It collaborates with, but is independent of all government and funding bodies. Its income is derived from membership subscription, grants and sponsorship. EfVET represents directly the views of its members on VET issues to all the European Union Institutions and Bodies and responds to all appropriate consultation processes. EfVET offers a network of, and for, professionals to foster connections between researchers, business people, and practitioners in Vocational Education and Training and lifelong learning.
Eindtermen Omschreven kwaliteiten waarover degene die de opleiding voltooit, moet beschikken. Dit op het gebied van kennis, inzicht, vaardigheden en beroepshoudingen.
Eindtermen Eindtermen zijn beknopte omschrijvingen van de kennis, inzichten en vaardigheden waarover een leerling of student aan het eind van een opleiding minimaal zou moeten beschikken. Anders gezegd: het streefdoel van wat een leerling, student of cursist ‘kent, snapt en kan’ na voltooiing van een opleiding of cursus.
Entreeopleiding Zie Niveau 1
EQF: European Qualification Framework Het European Qualification Framework (EQF) is een raamwerk om beroepskwalificaties op Europees niveau te vergelijken. Zie ook NLQF.
Erkende leerbedrijven Leerbedrijven die leerlingen tijdens hun MBO-opleiding een stageplek geven dienen erkend te zijn. De Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) heeft als taak de leerbedrijven te controleren / erkennen op de kwaliteit van de opleidingsfaciliteiten.
Erkende onderwijsinstellingen Welke scholen erkend zijn is te vinden in 3 registers van het ministerie van OCW. Er is een register voor particulier voortgezet algemeen volwassenenonderwijs (VAVO), een voor MBO-opleidingen (CREBO) en een voor opleidingen in het hoger onderwijs (CREHO). Voor het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs zijn geen aparte registers.
Erkende opleidingen Het ministerie van OCW heeft 2 registers met erkende opleidingen. Voor het hoger onderwijs (hogescholen en universiteiten) is dat het Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs (CROHO). Voor het MBO is Centraal Register Beroepsopleidingen (CREBO). De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) houdt dit register bij.
Erkende particuliere instellingen Erkende particuliere instellingen in het MBO vallen onder de koepelorganisatie Nederlandse Raad voor Training en Opleiding (NRTO).
Europass Een portfoliopaspoort om de mobiliteit van werknemers en studenten binnen de EU te vergroten.
European Credits for Vocational Education and Training Zie ECVET.
European Forum of Technical and Vocational Education and Training Zie EfVET.
European Qualification Framework Zie European Qualification Framework (EQF)
EVC:  Erkenning van Verworven Competenties Erkenning van Verworven Competenties. Alleen erkende EVC-aanbieders mogen EVC’s toekennen. Zij bepalen via een procedure of de aanvrager in aanmerking komt en recht heeft op het Ervaringscertificaat. Dit document helpt werkgevers, werknemers en opleiders in te zien wat iemand kan en weet. In sommige gevallen kan een Ervaringscertificaat worden verzilverd in een certificaat of een diploma. Er is een systeem voor validering van persoonlijke kennis en kunde met twee routes: 1.) Arbeidsmarktroute: kandidaten met een loopbaandoel krijgen de mogelijkheid om verworven competenties te laten erkennen in een ervaringscertificaat. Voor de arbeidsmarktroute is het Nationaal Kenniscentrum EVC de uitvoeringsorganisatie voor de kwaliteitsborging van de Ervaringscertificaten. 2.) Onderwijsroute: kandidaten met een diplomadoel krijgen de mogelijkheid tot validering van verworven competenties binnen de onderwijspoort waardoor iemand met vrijstellingen en aanvullend onderwijs een erkend MBO- of HO-diploma kan behalen.
EVC: Eerder Verworven Competenties Bij de vooropleidingseisen wordt rekening gehouden met de formele vooropleidingseisen, maar ook met op andere wijze verkregen competenties, zoals erkenning van eerder verworven competenties (EVC). EVC staat voor Erkenning van Verworven Competenties. De kennis en kunde waarover je beschikt kun je officieel laten erkennen. Daar helpt EVC Centrum Nederland je bij.
EVC: Erkenning Verworven Competenties Erkenning Verworven Competenties. Veel volwassenen, werkenden en niet-werkenden hebben op verschillende momenten in hun leven kennis en ervaring opgedaan. Dat kan via opleidingen, cursussen, werk of vrijwilligerswerk. Een EVC (Erkenning Verworven Competenties) laat zien wat die opgedane kennis en ervaring waard is en kan ervoor zorgen dat mensen betere kansen krijgen op de arbeidsmarkt. Alleen erkende EVC-aanbieders mogen EVC’s toekennen. Zij bepalen via een pROCedure of de aanvrager in aanmerking komt en recht heeft op het Ervaringscertificaat. Dit document helpt werkgevers, werknemers en opleiders in te zien wat iemand kan en weet. In sommige gevallen kan een Ervaringscertificaat worden verzilverd in een certificaat of een diploma. EVC is daarmee een belangrijk instrument in het kader van een leven lang ontwikkelen.
Examenprofiel Met het Examenprofiel wil het onderwijs laten zien hoe er in Nederland in het MBO wordt geëxamineerd, wie er bij examinering betrokken zijn en welke afspraken er zijn gemaakt. Het profiel krijgt op verschillende manieren vorm. Van een pROCesbeschrijving op landelijk en sectoraal niveau tot een gedetailleerde beschrijving van de manier van examineren in de beroepspraktijk van alledag. Dit alles in samenhang opgesteld voor het gehele MBO.
Examenreglement Formeel vastgelegde regels en afspraken die gelden voor de examinering en diplomering (over bijvoorbeeld fraude, herkansing, bewaartermijnen en het indienen van een beroep). Het is een juridisch kader dat voor elke student de transparantie en de betrouwbaarheid van het examenpROCes waarborgt. Het examenreglement moet bekend zijn bij de student en kenbaar gemaakt worden aan de direct betrokkenen.
Examinering Examinering is het beoordelen of een kandidaat over bepaalde kennis of kunde beschikt, en het bij een positieve uitkomst certificeren daarvan. De beoordeling en certificering vinden plaats aan de hand van competentiebewijzen van de kandidaat die worden afgezet tegen een bepaalde standaard. De beroepsexamens zijn geen centrale examens. Alleen voor taal en rekenen komen centrale examens.
Federatie Nederlandse Vakbeweging Zie FNV
FNV: Federatie Nederlandse Vakbeweging Federatie Nederlandse Vakbeweging, vakbond, is fusie van de vakcentrale FNV en FNV-bonden Abvakabo FNV, FNV Bondgenoten, FNV Bouw, FNV Sport en kent 900.000 leden. Een aantal bonden bleef met samen ongeveer 200.000 leden zelfstandig aangesloten bij de FNV.
GAan in de Bouw GAan in de Bouw, voorheen SVGO, leidt vakmensen op in de gespecialiseerde aannemerij. Ze biedt modulaire opleidingen voor de gespecialiseerde aannemerij.
Geaccrediteerde werkplek Een geaccrediteerde werkplek voldoet aan de volgende voorwaarden: student krijgt een goede en veilige werkplek, er wordt een praktijkopleider binnen het bedrijf aangesteld die in staat is om de student op de werkvloer te begeleiden en te coachen, het bedrijf werkt samen met de school en er komt een vermelding van het bedrijf op stagemarkt.nl. xxxxx Tekst nog aanpassen.
Gecombineerde leerweg MBO Een MBO-student kan kiezen voor een gecombineerde leerweg. Deze MBO-studenten combineren school met stages in de praktijk. Hierbij volgt de student de 1e jaren lessen op school. Het 2e deel van de opleiding gaat hij aan de slag binnen een bedrijf. Deze gecombineerde leerweg optie was een experiment dat nog op enkele MBO-instellingen doorloopt.
Geïntegreerd Jaardocument Ieder jaar dienen MBO-scholen verantwoording af te leggen via het geïntegreerd jaardocument (GJ). Dit is een combinatie van het jaarverslag, de jaarrekening, het bestuursverslag en de prestatiebox.
Gezel Dekvloerenlegger Dit is de opleiding Gezel Dekvloerenlegger niveau: 3 (BBL) en duurt 1 jaar. Vooropleiding: minimaal een diploma op niveau 2.
Gezonde School Een Gezonde School is een school die op een structurele en planmatige manier werkt aan de gezondheid van studenten en medewerkers. Deze school heeft het vignet Gezonde School.
GJ: Geïntegreerd Jaardocument Zie geïntegreerd jaardocument (GJ).
Governance MBO Integer en transparant handelen door overheidsorganisaties en bestuurders en het organiseren van toezicht hierop. Belangrijke vragen hierbij zijn hoe het bestuur van de MBO-school verantwoording aflegt over de besteding van publieke gelden en de behaalde resultaten en aan wie zij verantwoording aflevert.
Groen en Dienstverlening en producten Profiel Groen en Dienstverlening en producten is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
Groen onderwijs MBO Onderwijs in de groene sector in de MBO-vakrichtingen landbouw, natuurlijke omgeving en levensmiddelentechnologie.
HAVO: Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs HAVO is AVO voortgezet onderwijs. De HAVO bereidt leerlingen (vanaf 12 jaar) voor op een vervolgopleiding in het middelbaar beroepsonderwijs of hoger onderwijs. De HAVO duurt 5 jaar.
HBO: Hoger Beroeps Onderwijs HBO-Bouw geeft gevorderde bouwkundige opleidingen voor toekomstig UTA personeel , instructeurs of docenten. (Vooropleiding: MBO of MO HAVO/VWO) Voorbeeld van wat ze leren: Werkvoorbereiding, Calculatie, Planning, Tekenen, Materiaalkunde. De Afbouw lobbyt hier niet. Wat de student van de Afbouw leert is de vraag. Studenten op een MBO 4-opleiding kunnen doorstromen naar het Hoger Beroepsonderwijs (HBO).
Herstarter Je bent  een herstarter als je als (jong)volwassene het onderwijssysteem echt hebt verlaten – al dan niet met diploma – en tóch een andere of hogere opleiding wenst of gedurende een aantal jaren niet actief bent geweest op de arbeidsmarkt.
Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Zie HAVO
Hoger Beroepsonderwijs Zie HBO
Horeca, bakkerij en recreatie Profiel Horeca, bakkerij en recreatie is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
ICT & CI In de bedrijfstakgroep ICT & Creative Industries (ICT & CI) zijn alle ROC’s en vakscholen vertegenwoordigd die opleidingen aanbieden in de onderwijsclusters: kunsten en entertainment; communicatie, media en design; ICT
Inburgeringstrajecten Inburgeringstrajecten xxxxxxxxxxxxxxx
Initieel onderwijs Initiel onderwijs is onderwijs dat kinderen volgen vanaf het moment dat ze leerplichtig worden tot het moment dat zij de arbeidsmarkt opgaan. Het onderwijs dat later kan worden gevolgd als uitbreiding hierop wordt post-initieel onderwijs genoemd.
Inspectie van het Onderwijs De Inspectie van het Onderwijs, onderdeel van het Ministerie OCW, houdt er toezicht op dat scholen de Leerplichtwet uitvoeren.
JOB-monitor Tweejaarlijkse enquête  naar deelnemerstevredenheid onder studenten van MBO-scholen, uitgevoerd door de Jongerenorganisatie Beroepsonderwijs (JOB) met subsidie van het ministerie van OCW.
KD: Keuzedeel Zie Keuzedeel
Kerntaak Een kerntaak is een substantieel deel van de beroepsuitoefening naar belang, omvang (tijdsbeslag of frequentie) of beide. Een kerntaak bestaat uit een geheel van inhoudelijk met elkaar samenhangende werkpROCessen, kenmerkend voor de beroepsuitoefening. Een kwalificatiedossier heeft een beperkt aantal kerntaken. Alle kerntaken samen beschrijven de essentie van de beroepsuitoefening van de betreffende beroepengroep.
Keuzedeel Een MBO-opleiding bestaat voortaan uit een basisdeel, profieldelen en keuzedelen. Met het keuzedeel kan de student zich verbreden of verdiepen.
Keuzedeel Een MBO-opleiding bestaat voortaan uit een basisdeel, profieldelen en keuzedelen. Het keuzedeel is een onderdeel van de beroepsopleiding dat naast de kwalificatie staat. De kwalificatie bestaat uit een basis- en profieldeel. Keuzedelen zijn een verrijking van de kwalificatie en kunnen voor de student verbredend of verdiepend zijn of bijdragen aan een betere doorstroom naar een vervolgopleiding. Alleen bij entreeopleidingen mag een keuzedeel ook remediërend zijn.
Keuzedelen Keuzedelen zijn een verrijking die bovenop de kwalificatie komt. Keuzedelen zijn verplicht om een MBO-opleiding te halen. Een student heeft een grote mate van vrijheid voor welke keuzedelen hij/zij kiest.
KiesMBO Website die  VMBO-leerlingen en MBO-studenten helpt bij het oriënteren op opleidingsmogelijkheden in het MBO.
Kwalificatiedossier Set van verschillende kerntaken, werkprocessen en competenties die samen een opleiding vormgeven en waar een diploma aan vast hangt.
Kwalificatiedossiers Dit zijn wettelijk vastgestelde documenten waarin diploma-eisen staan. Wat een student aan het einde van zijn opleiding moet kennen en kunnen staat in een kwalificatiedossier. Vertegenwoordigers van het onderwijs en bedrijfsleven stellen deze dossiers op. De Inspectie van het Onderwijs controleert of de scholen aan de kwaliteitseisen voldoen.
Kwalificatieniveaus MBO In het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) zijn 4 kwalificatieniveaus: assistentenopleiding (niveau 1), basisberoepsopleiding (niveau 2), vakopleiding (niveau 3) en middenkader- en specialistenopleiding (niveau 4).
Kwalificatieplicht De kwalificatieplicht houdt in dat leerlingen van 16 tot 18 jaar verplicht zijn onderwijs te volgen als zij geen diploma HAVO, VWO, MBO niveau 2 of hoger hebben. De kwalificatieplicht is bedoeld om schooluitval tegen te gaan en de kansen op een baan te vergroten. De kwalificatieplicht duurt tot de dag dat de student een startkwalificatie heeft gehaald of tot de dag dat hij / zij 18 jaar wordt.
Kwalificaties Kwalificaties omschrijven de kennis en vaardigheden die nodig zijn om te starten in een beroep. Kwalificaties bestaan uit een basisdeel en een profieldeel. De profieldelen zijn specifiek voor een beroep(skwalificiatie). Het basisdeel (de brede basis) is verplicht voor alle mbo-opleidingen en omvat: algemene beroepskennis van een bepaald beroep; Nederlands; en bij MBO-4 ook Engels; rekenen en burgerschap.
Kwalificatiestructuur MBO Wat een student aan het einde van een MBO-opleiding moet kennen en kunnen staat in een kwalificatiedossier. Een kwalificatiedossier bestaat uit 1 of meer kwalificaties en er zijn keuzedelen. Een kwalificatie en 1 of meer keuzedelen samen vormen een MBO-opleiding. Het onderwijs en bedrijfsleven samen bepalen de inhoud van deze kwalificaties. Op basis van deze kwalificatiedossiers maken MBO-scholen hun onderwijsprogramma’s. Alle kwalificaties samen vormen de kwalificatiestructuur. In 2016 is afgesproken dat er komen minder kwalificatiedossiers en kwalificaties komen, dat de kwalificatiedossiers dunner en overzichtelijker worden en dat en het onderwijs flexibeler wordt zodat opleidingen sneller kunnen worden aangepast. Zie ook basis-, profiel- en keuzedeel.
Kwalificatiewinst Als meer studenten met een diploma de opleiding verlaten óf als meer studenten van het MBO doorstromen naar het HBO, hebben we het over kwalificatiewinst.
Lager Beroepsonderwijs Zie VBO. Het lager beroepsonderwijs is jaren geleden vervangen door het VBO.
LBO: Lager Beroepsonderwijs Zie VBO Sinds 1992 is het lager beroepsonderwijs (LBO) vervangen door het VBO.
Leerbedrijf Bedrijf waarin een student de beroepspraktijkvorming volgt. De Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven zorgt  voor de regelmatige beoordeling (erkenning) van de leerbedrijven.
Leereenheid Een leereenheid  is een op zichzelf staand en samenhangend geheel van systematisch begeleide leeractiviteiten dat deel uitmaakt van een groter geheel.
Leermeester Leermeester
Leerplicht Men moet naar school tot de 18e verjaardag, tenzij al eerder een diploma is gehaald haalt voor MBO-2, HAVO of VWO. Als men op zijn 18e het diploma nog niet is xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx hebt gehaald mag je de school nog wel afmaken, of je kunt naar het volwassenenonderwijs of een MBO. Voor leerlingen geldt volledige leerplicht vanaf vijfjarige leeftijd tot en met het schooljaar waarin ze 16 jaar oud worden. Daarna geldt nog de kwalificatieplicht tot 18 jaar. Jongeren zonder startkwalificatie worden tot hun 23ste gestimuleerd om alsnog een diploma te halen.
Leerplichtambtenaar Een leerplichtambtenar die werkzaam is bij de woongemeente waar de student woont houdt toezicht op de naleving van de Leerplichtwet. Elke gemeente moet ten minste 1 leerplichtambtenaar in dienst hebben.
Leerweg Een leerling kiest als hij naar het VMBO gaat een leerweg die het beste bij hem past. Er zijn 4 leerwegen in het VMBO: Theoretische leerweg (VMBO-T), Gemengde leerweg (VMBO-G), Kaderberoepsgerichte leerweg (VMBO-G) en Basisberoepsgerichte leerweg (VMBO-B). Deze leerwegen verschillen van elkaar in niveau en omvang van beroepsgericht en theoretisch onderwijs.
Leerwegondersteunend onderwijs Voor MBO leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben, is er leerwegondersteunend onderwijs (LWOO). De leerlingen krijgen dan extra aandacht, bijvoorbeeld omdat ze in kleinere klassen zitten. Of omdat ze extra begeleiding krijgen.
Leerwerkplek De daadwerkelijke plaats waar de beroepspraktijkvorming plaatsvindt, binnen een bedrijf.
Leven lang ontwikkelen Je ontwikkeling houdt niet  op als je als beginnend beroepsbeoefenaar de arbeidsmarkt betreedt. Het is tegenwoordig noodzakelijk om gedurende het hele leven te blijven ontwikkelen.
LOB: Loopbaanoriëntatie- en –begeleiding Zie   loopbaanoriëntatie- en –begeleiding.
Loopbaancompetentie Loopbaancompetenties: het geheel van kennis, vaardigheden en attituden die werkenden nodig hebben om hun loopbaan te ontwikkelen. Zie ook Competentie
Loopbaancompetenties Elke leerling bekijkt aan de hand van loopbaancompetenties wat hij kan en wil en hoe dit omgezet kan worden in een beroep of opleiding. Met behulp van de vijf loopbaancompetenties kunnen leerlingen keuzes maken en zelf hun loopbaan sturen. De vijf loopbaancompetenties zijn:            kwaliteitenreflectie: wat kan ik het best en hoe weet ik dat?;    motievenreflectie: wat wil ik, waar ga en sta ik voor en waarom?;
werkexploratie: welk soort werk past bij mij en waarom?;    loopbaansturing: hoe bereik ik mijn doel en waarom zo?;    netwerken: wie kan mij helpen mijn doel te bereiken en waarom die mensen?
Loopbaandossier In een loopbaandossier beschrijft een leerling wat hij of zij heeft gedaan om te weten komen wat de eigen loopbaancompetenties zijn. LOB wordt verplicht in de nieuwe beroepsgerichte examenprogramma’s van het vmbo. Ook op havo en vwo is LOB een belangrijk onderdeel van de oriëntatie op studie- en beroepskeuze.
Loopbaanoriëntatie- en –begeleiding Met loopbaanoriëntatie- en –begeleiding (LOB) krijgen studenten meer zicht op hun kwaliteiten, mogelijkheden en drijfveren. Dit stelt hen in staat een passende opleiding te kiezen én er een succesvol vervolg aan te geven.                     Middelbare scholen besteden hier aandacht aan.   Op de middelbare school krijgen leerlingen informatie over en begeleiding bij keuzes voor hun verdere loopbaan. Loopbaanoriëntatie gaat over alles wat leerlingen helpt om hen voor te bereiden op keuzes voor hun toekomstige studie of baan. Loopbaanbegeleiding gaat over de mensen die hen hierbij helpen en met wie ze hierover praten.     Bij LOB leren leerlingen na te denken over het vervolg van hun studie en een mogelijk beroep. Dat begint al in het tweede of derde jaar bij de keuze voor een profiel. Verder in de opleiding krijgen leerlingen te maken met de belangrijke keuze voor een vervolgopleiding.                       Belangrijke doelen van LOB zijn: de leerling leert zijn eigen loopbaancompetenties kennen;    de leerling krijgt zicht op loopbaanontwikkeling door middel van een loopbaandossier;.
LWOO: Leerwegondersteunend onderwijs Zie Leerwegondersteunend onderwijs.
Maritiem en techniek Profiel Maritiem en techniek is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
Marktsegmenten Marktsegmenten vormen de onderstructuur  van de sectorkamers van SBB. Zo’n marktsegment kan worden ingericht rond verwante opleidingsclusters of thema’s binnen een sector. Marktsegmenten zijn paritair ingericht (onderwijs en sociale partners).
MBO Het middelbaar beroepsonderwijs (MBO)   sluit aan op het VMBO en kwalificeert voor de arbeidsmarkt, vervolgonderwijs en goed burgerschap.
MBO Transparant Website met onderwijsresultaten   van MBO-scholen. De site brengt in beeld hoe scholen presteren op een aantal belangrijke indicatoren, zoals voortijdig schoolverlaten, diplomaresultaat en studenttevredenheid.
MBO: De MBO opleiding Midden-kader-functionaris Nivo 4 is een Basis bouwkundige opleiding voor toekomstig UTA personeel. (Vooropleiding: ROC/MBO of VMBO niveau 4). Dit komt o.m. in de opleiding aan de orde: Werkvoorbereiding, Calculatie, Planning, Tekenen, Materiaalkunde. De Afbouw doet hier niets aan aan lobby. Wat de student van de Afbouw leert is de vraag.
MBO: MBO Opleidingscentra Regionale opleidingencentra (ROC’s), agrarische opleidingscentra (aoc’s) en vakscholen verzorgen de opleidingen in het MBO.
MBO: MBO-raad De MBO Raad is de branchevereniging van alle door de overheid publiek bekostigde MBO-scholen en de volwasseneneducatie zoals ROC’s en vakscholen Bij de MBO Raad zijn alle 70 MBO-instellingen aangesloten. De organisatie behartigt de belangen van de aangesloten leden, biedt diensten aan en onderneemt activiteiten die hiermee samenhangen.
MBO: Middelbaar Beroepsonderwijs Middelbaar Beroepsonderwijs wordt gegeven op ROC’s en AOC’s. (Vooropleiding: VMBO) Voor de bouw zijn alleen ROC’s van belang. Er kunnen op ROC’s op 4 niveaus MBO-opleidingen worden gevolgd: assistentenopleiding (niveau 1), basisberoepsopleiding (niveau 2), vakopleiding (niveau 3) en middenkader- en specialistenopleiding (niveau 4). Een MBO-student kan kiezen voor een beroepsopleidende leerweg (BOL), een beroepsbegeleidende leerweg (BBL) en GEMENGDE LEERWEG. Niet alle ROC’s geven bouwopleidingen. In totaal zijn er zo’n 8 ROC’s voor de Afbouw interessant. De afbouwbranche weet om welke scholen het gaat.
Media, vormgeving en ICT Profiel Media, vormgeving en ICT is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
Middelbaar Beroepsonderwijs Zie MBO
Middenkaderopleiding Opleidingen in het MBO kennen vier niveaus. De middenkaderopleiding is (samen met de specialistenopleiding) de vierde van de vier kwalificatieniveaus. De opleiding leidt op tot middenkaderfunctionaris en duurt 3-4 jaar. Voor de opleiding tot middenkaderfunctionaris moet een VMBO-diploma voor de theoretische leerweg, de gemengde leerweg of de kaderberoepsgerichte leerweg zijn behaald. Ook met een MBO-diploma voor een basisberoepsopleiding of een overgangsbewijs van 3 naar 4 HAVO of VWO kan een deelnemer een middenkaderopleiding gaan volgen.
Mobiliteit en transport Profiel Mobiliteit en transport is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
MTLM In de bedrijfstakgroep Mobiliteit Transport Logistiek en Maritiem zijn alle ROC’s en vakscholen vertegenwoordigd die opleidingen aanbieden voor de volgende sectoren:Mobiliteit (Motorvoertuigen, Carrosserie en Tweewielers); Transport Logistiek en Maritiem
Nederlands als 2e taal Zie NT2
Nederlandse Ondernemersvereniging voor Afbouwbedrijven Zie NOA
Nederlandse Raad voor Training en Opleiding. Zie NRTO
Niet-bekostigde MBO-scholen Niet-bekostigde (particuliere) scholen krijgen geen financiering van het ministerie van OCW. De niet-bekostigde scholen die diploma-erkenning hebben verkregen op grond van artikel 1.4.1. van de Wet educatie en beroepsonderwijs en daarbij zijn aangemeld in het CREBO, mogen ook de erkende diploma’s uitreiken voor hun geregistreerde beroepsopleidingen. Deze moeten aan dezelfde eisen voldoen als bekostigde opleidingen. De Inspectie van het Onderwijs controleert de kwaliteit.         Erkende particuliere instellingen in het MBO vallen onder de koepelorganisatie NRTO
Niveau De MBO-scholen bieden onderwijs aan op vier niveaus, niveau 1 tot en met 4. Op niveau 1 worden entreeopleidingen aangeboden, op niveau 2 de basisberoepsopleidingen. Een niveau 3-opleiding is een vakopleiding en een niveau 4-opleiding is een middenkaderopleiding of specialistenopleiding.
Niveau 1:  Entreeopleiding In het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) zijn 4 kwalificatieniveaus: Het eerste niveau is de Entreeopleiding ook wel assistentenopleiding of niveau 1 genoemd. De entreeopleiding is er voor jongeren zonder een diploma van een vooropleiding. Deze entreeopleiding bereidt jongeren voor op de arbeidsmarkt of op doorstroming naar een MBO-2-opleiding. Met de entreeopleiding kunnen leerlingen de belangrijkste vaardigheden ontwikkelen die zij nodig hebben voor een baan. De opleiding duurt 1 jaar. Formeel heet deze opleiding entreeopleiding. Deze is in 2014 in plaats van de AKA- en niveau 1-opleidingen gekomen. Om een entreeopleiding te volgen moeten een leerling voldoen aan de volgende voorwaarden: de leerling is op 1 augustus 16 jaar en de leerling kan geen opleiding MBO-2, MBO-3 of MBO-4 volgen, omdat hij of zij niet voldoet aan de toelatingsvoorwaarden voor die opleidingen.
Niveau 2: Basisberoepsopleiding In het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) zijn 4 kwalificatieniveaus: basisberoepsopleiding = niveau 2. De overheid streeft ernaar dat mensen minimaal een opleiding op niveau 2 succesvol afronden (startkwalificatie). De basisberoepsopleiding duurt 1 tot 2 jaar. De opleiding leidt op tot basisberoepsbeoefenaar die zelfstandig praktisch werk moet kunnen verrichten binnen de grenzen van het aangeleerde of door ervaring verkregen technieken. De basisberoepsopleiding is de tweede van de vier kwalificatieniveaus. Vooropleiding: VMBO-B, -K, of -G of de entreeopleiding (BOL of BBL).
Niveau 3: Vakopleiding In het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) zijn 4 kwalificatieniveaus: vakopleiding = niveau 3. De vakopleiding duurt 2 tot 3 jaar. Studenten leren hier werkzaamheden zelfstandig uit te voeren. Het gaat om beroepen als verzorgende en eerste monteur. Vooropleiding: de gemengde, theoretische en kadergerichte leerwegen aan het VMBO, HAVO, of MBO niveau 2 (BOL of BBL).
Niveau 4: Middenkader- en Specialistenopleiding In het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) zijn 4 kwalificatieniveaus: middenkader- en specialistenopleiding = niveau 4. De middenkaderopleiding duurt 3 jaar. Voor sommige opleidingen geldt een maximum van 4 jaar. Studenten leren hier werkzaamheden volledig zelfstandig uit te voeren. Het gaat om beroepen als filiaalbeheerder en activiteitenbegeleider. Studenten die deze opleiding afronden, kunnen verder studeren op het HBO. Vooropleiding: de gemengde, theoretische en kadergerichte leerwegen aan het VMBO, HAVO, of MBO niveau 2 of MBO niveau 3 (BOL of BBL).
Niveaus MBO In het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) zijn 4 kwalificatieniveaus: assistentenopleiding (niveau 1), basisberoepsopleiding (niveau 2), vakopleiding (niveau 3) en middenkader- en specialistenopleiding (niveau 4).
NLQF: Nederlands kwalificatieraamwerk Het Nederlands kwalificatieraamwerk (NLQF) is een beschrijving van alle kwalificatieniveaus binnen Nederland met één begrippenkader. Zie ook EQF.
NOA Nederlandse Ondernemersvereniging voor Afbouwbedrijven (NOA)
NOA Opleidingsbedrijf NOA Opleidingsbedrijf, voorheen Stichting Landelijke Federatie Samenwerkingsverbanden Praktijkopleidingen Afbouw, is een stichting die de in de Afbouw opererende samenwerkingsverbanden bundelt.
NOA-Ondernemersopleiding In de NOA-Ondernemersopleiding leer je alles (bij) over ondernemen – van beter acquireren tot innoveren en het maken van een ondernemersplan. De NOA-Ondernemersopleiding bestaat uit 10 praktische lesdagen. Deze zijn als afzonderlijke cursusdag of als complete opleiding te volgen. Je krijgt nieuwe inzichten voor je bedrijf, leert slimmer te werken en ondernemersrisico’s te herkennen. Alle trainingen van deze opleiding zijn specifiek bedacht voor (toekomstig) ondernemers van een stukadoors-, vloeren-, terrazzo-, natuursteenbewerking, blokkenstellers- en plafond- en wandmontagebedrijf.
NRTO: Nederlandse Raad voor Training en Opleiding Nederlandse Raad voor Training en Opleiding is een koepelorganisatie waaronder erkende particuliere instellingen in het MBO vallen.
NRTO: Nederlandse Raad voor Training en Opleiding (NRTO). Nederlandse Raad voor Training en Opleiding (NRTO).                De NRTO is de brancheorganisatie voor particuliere trainings- en opleidingsbureaus.
NT2: Nederlands als 2e taal Nieuwkomers met een andere moedertaal kunnen Nederlands als tweede taal (NT2) leren. Voor NT2-cursussen kunnen zij terecht bij een MBO-school.
OCO: Stichting Onderwijs Consumenten Organisatie Zie OCO.
OCW: Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
OER: Onderwijs- en examenregeling Zier  onderwijs- en examenregeling.
OER: Onderwijs examen reglement In het Onderwijs- en examenreglement (OER) van een opleiding zijn de geldende regels van een opleiding vastgelegd. Deze zijn houvast voor studenten, docenten en opleiding.
Onderhoudsplicht  Taal en Rekenen Voor taal en rekenen geldt de zogenoemde onderhoudsplicht, dat betekent dat scholen deze vakken altijd moeten examineren, ongeacht het opleidingsniveau van de student.
Onderwijs- en examenregeling In de algemene onderwijs- en examenregeling (OER) is aangegeven onder welke voorwaarden de toetsing van een student plaatsvindt en onder welke voorwaarden de student het diploma krijgt uitgereikt.
Onderwijs examen reglement Zie OER
Onderwijsnummer Het onderwijsnummer is een uniek persoonsgebonden nummer, dat iedere leerling krijgt die in Nederland door de overheid betaald onderwijs volgt. In principe is het onderwijsnummer hetzelfde nummer als het burgerservicenummer.      Het onderwijsnummer wordt gebruikt om leerlingen beter te volgen    ook wanneer zij die tussentijds onderbreken.
Onderwijsovereenkomst Aan een inschrijving van een student ligt een onderwijsovereenkomst tussen het college van bestuur (bevoegd gezag) van een  MBO-school en de student ten grondslag. De onderwijsovereenkomst regelt de rechten en verplichtingen van de school en de student. Deze hebben ze onderling afgesproken binnen de formele kaders.
Onderwijstijd Onderwijstijd is het aantal uren dat studenten onderwijs krijgen. De overheid heeft urennormen vastgesteld. De overheid vindt dat studenten recht op voldoende uren onderwijs (onderwijstijd) van goede kwaliteit. Zie beroepsopleidende en beroepsbegeleidende leerweg voor de onderwijstijd per leerweg.
Ongeoorloofd verzuim Ongeoorloofd schoolverzuim (spijbelen). Als een leerling niet op school zonder dat hiervoor een geldige reden is, of als hij niet voldoet aan de voorwaarden, dan zijn de ouders strafbaar als de leerling 11 jaar of jonger is. De leerling is strafbaar als hij 12 jaar of ouder is. Als een leerling te vaak afwezig is, waarschuwt de school de leerplichtambtenaar. Die zoekt vervolgens uit waarom hij of zij niet op school is verschenen. Scholen en instellingen zijn verplicht het ongeoorloofde verzuim te melden bij leerplicht via het verzuimloket van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). De schoolleiding maakt een melding zodra een leerling totaal 16 uren les- of praktijktijd in 4 opeenvolgende lesweken afwezig was.
Opleidingsdomeinen Er zijn   zestien opleidingsdomeinen  die  bestaan uit clusters van verwante kwalificatiedossiers. Deze clustering is gebaseerd op het werkelijke switchgedrag van MBO-studenten. MBO-studenten kunnen instromen in een opleidingsdomein in plaats van direct voor één kwalificatiedossier te kiezen.
Passend onderwijs Passend onderwijs staat voor maatwerk in het onderwijs  met als doel   voor elk kind en iedere jongere onderwijs te bieden dat aansluit bij zijn of haar mogelijkheden en talenten. Ook de kinderen met een stoornis, ernstige ziekte of handicap. Zij kunnen extra hulp krijgen op een reguliere school of op een school voor speciaal onderwijs. Om te garanderen dat alle leerlingen onderwijs krijgen dat bij hen past   is de    zorgplicht ingevoerd. Scholen en schoolbesturen zijn   verplicht te zorgen voor een passende onderwijsplek en passend onderwijs voor elke leerling.
Platform BWI Platform Bouwen, Wonen en Interieur is een VMBO platform. Dit platform stelt zich ten doel de kwaliteit van het BWI onderwijs te verbeteren. Daarvoor ondersteunen we docenten en management van VMBO scholen met een afdeling Bouwen, Wonen en Interieur. De belangrijkste activiteiten: 1. Professionalisering en advies 2. Instroombevordering 3. Schakel, verbinding naar MBO, bedrijfsleven en beleidmakers 4. Onderwijsproducten Voorzitter: Leen Prins, Secretaris: Cor de Ridder, platform@VMBO-bwi.nl Website: https://www.VMBO-bwi.nl
PO: Primair onderwijs Zie primair onderwijs.
Portfolio verworven competenties Gevalideerde verzameling van bewijsstukken van verworven competenties op individueel niveau.
Post-initieel onderwijs Postinitieel onderwijs is   het  onderwijs dat iemand volgt na zijn eerste, oorspronkelijke onderwijsloopbaan in het voltijdonderwijs, dus na bijvoorbeeld het betreden van de arbeidsmarkt.   Onder het postinitieel onderwijs vallen alle deeltijdopleidingen en cursussen. In de onderwijsstatistieken worden ook voltijdopleidingen tot het postinitieel onderwijs gerekend als in de periode daarvóór de onderwijsloopbaan van een deelnemer voor minimaal vijf jaar onderbroken is geweest.
Praktijkonderwijs Praktijkonderwijs (PRO) is voortgezet onderwijs. Het praktijkonderwijs bereidt leerlingen (vanaf 12 jaar) voor op de arbeidsmarkt. (Vooropleiding: Lager onderwijs) Hier komen kinderen terecht die niet in het reguliere onderwijs mee kunnen komen. Dat kan verschillende oorzaken hebben. Theoretisch zijn ze niet goed maar ze kunnen vaak, als ze goed gestuurd worden, wel een vak leren. Een deel van de leerlingen is in staat de praktijktoets in Veenendaal te halen. Het kabinet gaat de wet aanpassen om het diploma voor het praktijkonderwijs mogelijk te maken. Dat meldt minister Arie Slob voor Basis- en Voortgezet Onderwijs vandaag (4 dec 2018) aan de Tweede Kamer. Zo’n 30.000 leerlingen volgen praktijkonderwijs. Voor hen is het VMBO te hoog gegrepen. Op een handjevol praktijkscholen krijgen schoolverlaters al een diploma, als erkenning en als bewijs van hun inzet. Minister Slob vindt dat dit op elke praktijkschool moet gebeuren, zodat leerlingen trots kunnen zijn op wat ze hebben bereikt. ,,Zij willen net zoals andere leerlingen laten zien wat ze kunnen.’’ Wat doet de Afbouw aan lobby: Weinig. a.) Het Platform VMBO BWI geeft hen info over (Savantis) leermiddelen. b.) Het NOA Opleidingsbedrijf nodigt onder meer leerlingen uit. c.) Savantis bekijkt of aanvullend materiaal ontwikkeld moet worden.
Praktijkopleider Medewerker uit het bedrijf waar de student zijn beroepspraktijkvorming loopt en die de student begeleidt en beoordeelt.
Praktijkovereenkomst Een praktijkovereenkomst     bevat de afspraken over de stage zoals deze vastgelegd zijn tussen student, school en leerbedrijf. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om afspraken over de begeleiding en beoordeling.
Praktijkschool Zie Praktijkonderwijs
Primair onderwijs Het primair onderwijs (PO) is bedoeld voor kinderen van 4 tot 12 jaar. Het primair onderwijs bestaat Basisonderwijs (BAO), Speciaal basisonderwijs (SBAO), Speciaal Onderwijs (SO) en Voortgezet speciaal onderwijs (VSO).
PRO: Praktijkonderwijs Zie Praktijkonderwijs.
Produceren, installeren en energie Profiel Produceren, installeren en energie is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
Proeve van bekwaamheid Een kwalificerende beoordeling in een realistische context (authentiek of simulatie) waarbij de deelnemer kan aantonen dat hij kerntaken met bijbehorende werkpROCessen op het vereiste beheersingsniveau (beginnend beroepsbeoefenaar), in samenhang en op de juiste wijze uitvoert. Kenmerkend is het geïntegreerd beoordelen van kennis, houding en vaardigheden (competentiegericht).
Professioneel Statuut De MBO Raad en de onderwijsvakorganisaties zijn een Professioneel Statuut overeengekomen. Het statuut richt zich op de permanente verbetering van de professionaliteit van het personeel in de MBO-sector. Daarnaast wordt de betrokkenheid van docenten bij het beleid in de school versterkt door een aantal extra advies- en instemmingsbevoegdheden toe te kennen aan de ondernemingsraad. Deze betrokkenheid wordt extra geborgd door afspraken binnen de scholen over het werkoverleg.
Profieldeel Een MBO-opleiding bestaat voortaan uit een basisdeel, profieldelen en keuzedelen. Met het keuzedeel kan de student zich verbreden of verdiepen.
Profieldeel Een MBO-opleiding bestaat voortaan uit een basisdeel, profieldelen en keuzedelen. Het is het deel van het kwalificatiedossier waarin de specifieke onderdelen van een kwalificatie, die niet gelden voor alle kwalificaties in het kwalificatiedossier, beschreven staan. Het profiel bestaat uit beroepsgerichte taken.
Profielen VMBO Leerlingen in het VMBO-B, -K en -G kiezen uiterlijk aan het eind van het 2e leerjaar voor een profiel. Ze kennen 10 profielen: Bouwen, wonen en interieur; Produceren, installeren en energie; Mobiliteit en transport; Media, vormgeving en ICT; Maritiem en techniek; Zorg en welzijn; Economie en ondernemen; Horeca, bakkerij en recreatie; Groen en Dienstverlening en producten.
Profielen VMBO-T Leerlingen in het VMBO-T kiezen uiterlijk aan het eind van het 2e leerjaar voor een profiel. In de theoretische leerweg zijn er 4 profielen: Techniek; Zorg en welzijn; Economie en Landbouw.
profielwerkstuk profielwerkstuk voor havo of vwo bij.
PTA: Programma van Toetsing en Afsluiting Programma van Toetsing en Afsluiting. Het schoolbestuur dient dit ieder jaar vast te stellen, aan de inspectie te zijn toegezonden en aan de leerlingen die dat jaar examen doen, te zijn verstrekt. Hier hoort ook het sectorwerkstuk voor het vmbo of het profielwerkstuk voor havo of vwo bij. Het programma dient te voldoen aan door het ministerie OCW opgestelde examenprogramma met eindexamencriteria voor de examenvakken. De medezeggenschapsraad van de school heeft instemmingsrecht bij de vaststelling of wijziging van het programma van toetsing en afsluiting. Het programma van toetsing en afsluiting regelt voor het schoolexamen: welke onderdelen van het examenprogramma in het schoolexamen worden getoetst; de inhoud van de onderdelen van het schoolexamen; de wijze waarop het schoolexamen plaatsvindt; de tijdvakken waarin de toetsen en bijbehorende herkansingen worden gemaakt; de wijze van herkansing; de manier waarop het cijfer wordt bepaald. De planning in het programma van toetsing en afsluiting hoort er voor te zorgen dat het schoolexamen is afgesloten vóór het eerste tijdvak van het centraal examen. Hierop gelden twee uitzonderingen: De eerste uitzondering betreft leerlingen die vanwege ziekte of andere redenen nog hun schoolexamen mogen afronden als het eerste tijdvak van het centraal examen al begonnen is, zolang het betreffende vak nog niet aan bod is geweest in het centraal examen. De tweede uitzondering geldt het sectorwerkstuk en de vakken die met ‘voldoende’ of ‘goed’ positief afgesloten kunnen worden in het schoolexamen en waarvoor geen centraal examen afgenomen wordt. Deze moeten uiterlijk een week voordat de uitslag van het centraal examen vastgesteld wordt, zijn afgerond.
PW monteur niveau 2 Dit is de opleiding Plafond-wand monteur niveau: 2 (BBL) en duurt 2 jaar. Vooropleiding: minimaal een diploma van het VMBO of de Entreeopleiding of een bewijs dat de eerste 3 jaren van de HAVO of het VWO goed zijn doorlopen.
Raad van Toezicht MBO Aan een   MBO  is een   Raad van Toezicht verbonden. Deze    houdt toezicht op het beleid van het college van bestuur van de school. Daarnaast wordt het college van bestuur met raad ter zijde gestaan.
Referentieniveaus taal en rekenen Met zogenaamde referentieniveaus  worden voor alle onderwijsniveaus de eisen voor taal en rekenen vastgesteld. Op vier momenten in de schoolloopbaan van leerlingen zijn referentiebeschrijvingen opgesteld. Voor elk moment is een fundamenteel niveau geformuleerd (F dat haalbaar wordt geacht voor het merendeel van de leerlingen) en een streefniveau (S dat gericht is op de leerlingen/studenten die meer aankunnen).
Regionaal Investeringsfonds MBO Zie RIF
Regionale Meld- en Coördinatiepunten Regionale Meld- en Coördinatiepunten helpen VMBO leelingen van 18 tot 23 jaar om toch een startkwalificatie te halen.
REVABO ReVaBo is het opleidingsbedrijf voor de bouw en timmerindustrie in de regio Zuid-West Veluwe en Arnhem. ReVaBo is opgericht en wordt bestuurd door aannemers uit deze regio. ReVaBo werft jongeren, biedt hen de opleidingsmogelijkheden aan en detacheert hen bij de bouwbedrijven en timmerfabrieken. De jongeren worden opgeleid tot timmerman, metselaar, tegelzetter of montage medewerker timmerindustrie . De uitvoering van de opleiding gebeurt in nauwe samenwerking met de bouwbedrijven in de regio. ReVaBo is gevestigd in Oosterbeek en beschikt over een modern ingericht opleidingscentrum.
In het opleidingscentrum worden ook cursussen georganiseerd voor door BouwCirkel, Bouwradius, Bob/KOB/OCBI en andere organisaties. ReVaBo is lid van Bouwend Nederland en van de Nederlandse Branchevereniging voor de Timmerindustrie.
RIF: Regionaal Investeringsfonds MBO Het Regionaal Investeringsfonds MBO (RIF) is er om MBO-studenten nog beter voor te bereiden op de huidige en toekomstige arbeidsmarkt, door hen al tijdens hun studie te laten werken met state of the art-technieken en -methoden.
RMC: Regionale Meld- en Coördinatiepunten Zie Regionale Meld- en Coördinatiepunten
ROC Een regionaal opleidingencentrum (ROC) is een school die middelbaar beroepsonderwijs en volwasseneneducatie verzorgt.
ROC: Regionale opleidingencentra (ROC’s), Regionale opleidingencentra (ROC’s) verzorgen opleidingen in het MBO. Ze hebben een breed opleidingenaanbod voor verschillende beroepssectoren. De koepelorganisatie waar ze onder vallen is de MBO Raad.
RvT: Raad van Toezicht MBO Zie     Raad van Toezicht
Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven Zie SBB
Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven Zie SBB
Samenwerkingsverband Een samenwerkingsverband (vaak een Stichting) is een groep bedrijven uit eenzelfde branche die gezamenlijk leerlingen opleiden en voor de praktijk deze uitlenen aan bedrijven die bij het samenwerkingsverband zijn aangesloten.
Samenwerkingsverband Praktijkopleidingen Grond-, Weg en Waterbouw. Zie SPG.
Savantis Vakcentrum Savantis wil vakmanschap en onderwijs verbinden in afbouw, schilderen en onderhoud, vormgeving en aanverwante sectoren. Dat doen we door alle betrokken partijen op de arbeidsmarkt te ondersteunen en met elkaar te verbinden. Het Savantis Vakcentrum verbindt, ondersteunt, begeleidt en vernieuwt bij: loopbaantrajecten en ontwikkeling moderne onderwijsproducten, vakgerichte trainingen, subsidieaanvragen, examenvalidatie en beleidsmatige aangelegenheden voor besturen. Savantis wordt bestuurd door vertegenwoordigers van CNV, FNV, NOA en en vertegenwoordigers van MBO-scholen.
SBAO: Speciaal basisonderwijs Zie Speciaal basisonderwijs
SBB: Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven Het erkennen en ondersteunen van leerbedrijven is ondergebracht bij één organisatie: de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB). SBB erkent leerbedrijven en biedt een servicedesk voor vragen. SBB erkent en begeleidt leerbedrijven waar studenten terechtkunnen voor een stage of leerbaan. SBB maakt over wat de student moet weten en kunnen om een diploma te behalen, of een MBO-certificaat. SBB levert feiten en cijfers, zoals de kans op stage, leerbaan en werk of trends en ontwikkelingen in de sector. SBB adviseert de minister van OCW over de aansluiting van het beroepsonderwijs op de arbeidsmarkt.
SBB: Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven In de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) zorgen MBO-scholen en het bedrijfsleven samen voor de optimale aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt. SBB verricht de volgende wettelijke taken: erkennen en begeleiden van leerbedrijven, onderhouden van de kwalificatiestructuur, verzorgen van informatie over de arbeidsmarkt, beroepspraktijkvorming (stages en leerbanen) en de doelmatigheid van het opleidingsaanbod.
Sector VMBO Zie Profiel. Vanaf 1 augustus 2016 is het begrip ‘Sector’ in het VMBO vervangen door het begrip ‘Profiel’.
Sectorkamer SBB In de sectorkamers bij SBB bespreken onderwijs en sociale partners in paritair verband de sectorale (aansluitings)vraagstukken voor kwalificeren en examineren, beroepspraktijkvorming en doelmatigheid. Deze sectorkamers zijn in de plaats gekomen van de paritaire commissies van de kenniscentra. Er is een directe verbinding tussen de sectorkamers van SBB en de bedrijfstakgroepen van de MBO Raad.
sectorwerkstuk ook het voor het vmbo
SO: Speciaal onderwijs Zie  Speciaal onderwijs.
SOMA College Het SOMA College is een van de vele zelfstandige vakschoolen voor middelbaar beroepsonderwijs. De school sluit aan bij de ontwikkelingen in de bedrijfstak en verzorgt MBO-opleidingen voor de grond-, water- en wegenbouw (GWW) op niveau 2, 3 en 4, die worden aangeboden in zowel de beroepsopleidende leerweg (BOL) als de beroepsbegeleidende leerweg (BBL).
Speciaal basisonderwijs Speciaal basisonderwijs  (SBAO) is primair onderwijs. Bedoeld voor kinderen van 4 tot 12 jaar die moeilijk leren.
Speciaal onderwijs Speciaal onderwijs (SO) is primair onderwijs. Bedoeld voor kinderen van 4 tot 12 jaar die een handicap hebben.
Speciaal voortgezet onderwijs Speciaal voortgezet onderwijs is primair onderwijs           en bedoeld voor kinderen van 12 jaar en ouder met een handicap.
Specialistenopleiding Zie Niveau 4
Specialistenopleiding Opleidingen in het MBO kennen vier niveaus. De specialistenopleiding is (samen met de middenkaderopleiding) de vierde van de vier kwalificatieniveaus. Om een specialistenopleiding te kunnen volgen, moet met goed gevolg een vakopleiding (niveau 3, 2-4 jaar) zijn gevolgd. De specialistenopleiding duurt dan nog 1 jaar.
SPG: Samenwerkingsverband Praktijkopleidingen Grond-, Weg en Waterbouw. Samenwerkingsverband Praktijkopleidingen Grond-, Weg en Waterbouw. Er zijn 5 regionale SPG’s
Spijbelen Zie Ongeoorloofd schoolverzuim.
SPV: Stichting Platform VMBO Zie Stichting Platform VMBO
SPV: Stichting Platforms VMBO Zie Stichting Platforms VMBO.
Stage Zie beroepspraktijkvorming   (BPV).
Starter Je bent een starter als je als jongere,   aansluitend op het voortgezet onderwijs, een diplomagerichte beroepsopleiding in het middelbaar of hoger beroepsonderwijs volgt, of een wetenschappelijke opleiding aan een universiteit.
Startkwalificatie Een startkwalificatie is het minimale onderwijsniveau dat nodig is om serieus kans te maken op duurzaam geschoold werk in Nederland. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft als doelstelling de schoolverlaters zonder startkwalificatie terug te krijgen in de schoolbanken om (jeugd)werkloosheid tegen te gaan. De overheid wil dat meer leerlingen een startkwalificatie halen. Met een startkwalificatie heb je meer kans op een baan. Daarom vallen leerlingen van 16 tot 18 jaar onder de kwalificatieplicht. Een startkwalificatie is een diploma HAVO, VWO, MBO niveau 2 of hoger. Leerlingen van 18 tot 23 jaar krijgen hulp van Regionale Meld- en Coördinatiepunten (RMC-regio’s) om alsnog een startkwalificatie te halen.
Startkwalificatie De startkwalificatie   is het   minimale niveau dat nodig is om voldoende toegerust de arbeidsmarkt te betreden en om zich gedurende de beroepsloopbaan verder te kunnen ontwikkelen. Dit niveau komt overeen met het niveau van degenen die een basisberoepsopleiding (niveau 2) hebben gevolgd bij een MBO-school.
Stay In Europees project over het voorkomen van   voortijdig schoolverlaten.
Stichting Landelijke Federatie Samenwerkingsverbanden Praktijkopleidingen Afbouw Zie NOA Opleidingsbedrijf.
Stichting Onderwijs Consumenten Organisatie Stichting Onderwijs Consumenten Organisatie (OCO). De stichting stelt zich ten doel: het behartigen van de belangen van ouders en leerlingen als onderwijsconsument in het onderwijs te Amsterdam door middel van informatie, ondersteuning, debat en acties.
Stichting Platforms VMBO In de Stichting Platforms VMBO (SPV) werken docentenplatforms samen aan het VMBO. SPV richt zich op de beroepsgerichte profielen én de AVO-vakken. Onder het motto ‘samen waar het kan, apart waar dat wenselijk is’ bundelen platforms hun krachten en vormen zij namens de docentenplatforms één VMBO-gezicht en één gesprekspartner voor het VMBO-veld. SPV werkt samen met alle belangrijke spelers in het onderwijsveld, zoals de ministeries van OCW en EZ, de VO-raad, de MBO Raad, de AOC Raad, S-BB, brancheorganisaties en vertegenwoordigers namens het bedrijfsleven. Dit alles met als doel de leerlingen in het VMBO een optimale voorbereiding te bieden op opleiding en beroep.
Stukadoren niveau 2 Dit is de opleiding Stukadoor niveau: 2 (BBL) en duurt 2 jaar. Vooropleiding: minimaal een diploma van het VMBO of de Entreeopleiding nodig of een bewijs dat je de eerste 3 jaren van de HAVO of het VWO goed hebt doorlopen.
Subsidieregeling praktijkleren De Subsidieregeling praktijkleren biedt een tegemoetkoming in de kosten tijdens de praktijkbegeleiding en is maximaal € 2.700,00 per praktijk- of werkleerplaats per schooljaar. De hoogte van de subsidie hangt af van het aantal weken waarin de deelnemer praktijkbegeleiding kreeg in het school-/studiejaar. De voorwaarden voor de subsidieregeling Praktijkleren verschillen per onderwijscategorie. De navolgende onderwijscategorieen komen voor susidie in aanmerking: VMBO, VSO, PRO, Entree in het VMBO, MBO en HBO. https://www.rvo.nl/subsidies-regelingen/subsidieregeling-praktijkleren/voorwaarden
SV In de bedrijfstakgroep Specialistisch Vakmanschap zijn alle ROC’s en vakscholen vertegenwoordigd die opleidingen aanbieden voor de volgende kwalificatiedossiers: Audiciens; Collectiebeheer; Creatief Vakmanschap ; Goud en Zilversmeden; Graveurs ; Juweliersbedrijf ; Medewerkers Steriele Medische Hulpmiddelen ; Optiek; Orthopedische schoentechniek; Orthopedische techniek; Pianotechniek; Schoen, zadels en lederwaren; Tandtechniek; Technisch Oogheelkundig Assistenten en Uurwerktechniek
SVGO GAan in de Bouw Zie GAan in de Bouw.
SVS Zie Savantis. Opleidingscentrum SVS en Kenniscentrum Savantis heten sinds augustus 2015:
Techniek en Gebouwde Omgeving Zie TGO
TGO: Techniek en Gebouwde Omgeving De bedrijfstakgroep Techniek en Gebouwde Omgeving (TGO) vertegenwoordigt opleidingen op het gebied van bouw, techniek, metaal, elektra en hout.     TGO bestaat uit de volgende vakcommissies: 1) Vakcommissie BIB (Bouw, Infra en Beschermingstechnieken) vertegenwoordigt de opleidingen en vakscholen voor de gebieden bouw, infra, onderhoud en schilderen en afbouw;; 2)   Vakcommissie H&M (Hout en Meubel) vertegenwoordigt opleidingen voor sectoren Timmer- en meubelindustrie, houthandel en parketbranche;  3)   Vakcommissie MEI (Metaal, Elektrotechniek en Installatietechniek) vertegenwoordigt opleidingen                                                    in de sectoren Metaalbewerking, Elektrotechniek en Installatietechniek;   4)          Vakcommissie PLOT (Proces-, Laboratorium- en Operationele Techniek) vertegenwoordigt vakscholen en opleidingen in de sectoren Procestechniek, Laboratoriumtechniek, Operationele techniek en Elektrotechniek.
Toezichtkader Document waarin de Inspectie van het Onderwijs aangeeft hoe zij toezicht houdt op de kwaliteit van het onderwijs en de examinering, welke kwaliteitseisen            zij daaraan stelt en hoe zij op basis daarvan tot een oordeel komt.
Vakcollege De opleiding van een vakcollege is een leerroute binnen het VMBO en MBO, waarbij een student in zes jaar een diploma op MBO-niveau 2 behaalt. De student wordt opgeleid tot vakman of vakvrouw met een stevig accent op de praktijk en een nauwe  verbinding met het bedrijfsleven.
Vakopleiding Opleidingen in het MBO kennen vier niveaus. De vakopleiding is de derde van de vier kwalificatieniveaus. De opleiding leidt op tot zelfstandig beroepsbeoefenaar en duurt 2-4 jaar. Voor de opleiding moet een diploma voor de theoretische leerweg, de gemengde leerweg of de kaderberoepsgerichte leerweg of soms de basisberoepsgerichte leerweg zijn behaald. Ook is het mogelijk de opleiding te doen als een MBO-diploma op niveau 2 (basisberoepsbeoefenaar) succesvol is afgerond of als men een overgangsbewijs heeft van 3 naar 4 HAVO of VWO.
Vakscholen Vakscholen richten zich op het opleidingsaanbod voor één beroepenveld binnen één sector uit het MBO beroepsonderwijs zoals de scheepvaart, de grafische- en designsector of de voedingsindustrie. De koepelorganisatie waar ze onder vallen is de MBO Raad.
Vakscholen Vakscholen richten zich op het opleidingenaanbod voor één specifiek beroepenveld binnen één sector uit het middelbaar  beroepsonderwijs zoals de scheepvaart en transport, de grafische- en designsector of de voedingsindustrie.
VAVO: Register particulier VAVO Register particulier VAVO. Hierin staan alle erkende particuliere scholen voor voortgezet algemeen volwassenen onderwijs (VAVO). Het ministerie van OCW publiceert dit register aan het begin van elk schooljaar.
VAVO: Voortgezet Algemeen Volwassenen Onderwijs Voortgezet Algemeen Volwassenen Onderwijs. In het voortgezet algemeen volwassenenonderwijs (VAVO) kan een student een diploma voor het voortgezet onderwijs halen in de richting VMBO-tl, HAVO of VWO. Het VAVO is voor mensen vanaf 16 jaar die op het voortgezet onderwijs zijn uitgevallen, gezakt of dreigen uit te vallen.
VBO: Voorbereidend Beroepsonderwijs
VBO: Voorbereidend Beroepsonderwijs Niet te verwarren met Voortgezet Bijzonder Onderwijs dat sinds 1998 Voortgezet Speciaal Onderwijs (Zie VSO) genoemd wordt. Nu verstaan we onder VBO: Voorbereidend Beroepsonderwijs. Onder Voorbereidend beroepsonderwijs vallen de VMBO-basisberoeps, -kaderberoeps en -gemengde leerwegen. Voor leerlingen van 12 tot 16 jaar. Het voorbereidend beroepsonderwijs vervangt sinds 1992 het lager beroepsonderwijs (LBO, ook ambachtsschool genaamd). Het VBO duurt vier jaar en biedt algemene en op het beroep gerichte vakken, voor de eerste fase van het voortgezet onderwijs. De hogere leerjaren van het VBO vormen samen met de hogere leerjaren van het mavo en sommige vormen van voortgezet speciaal onderwijs (VSO) sinds 1 augustus 1999 het VMBO.
Vereniging van Samenwerkingverbanden Infratechniek in Nederland Vereniging van Samenwerkingverbanden Infratechniek in Nederland (Zie VESIN).
Verzuimloket Alle scholen moeten ongeoorloofd verzuim van meer dan 16 uur in 4 opeenvolgende lesweken melden bij het verzuimloket van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO)
VESIN: Vereniging van Samenwerkingverbanden Infratechniek in Nederland Vereniging van Samenwerkingverbanden Infratechniek in Nederland (VESIN) is een vereniging van samenwerkingverbanden infratechniek in Nederland en behartigt de belangen van de 5 opleidingsbedrijven.
VMBO: Voorbereidend Middelbaar Beroepsonderwijs Het Voorbereidend Middelbaar Beroepsonderwijs (VMBO) sluit aan op de basisschool en biedt leerlingen algemeen onderwijs met een praktijkcomponent. Jongeren met een VMBO-diploma kadergerichte of theoretische leerweg kunnen instromen in niveau 2, 3 of 4 van het MBO. Op het MBO halen studenten een kwalifictie voor de arbeidsmarkt.
VMBO: Voorbereidend Middelbaar Beroepsonderwijs VMBO is voortgezet onderwijs. (Vooropleiding: Lager onderwijs) Het VMBO bereidt leerlingen (vanaf 12 jaar) voor op een vervolgopleiding in het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) of hoger onderwijs. Het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (VMBO) duurt 4 jaar. Hier wordt al naar een vak toegewerkt. Van alle VMBO’s hebben bieden 160-170 scholen het voor bouw en afbouw belangrijkste profiel Bouwen, Wonen en Interieur aan. Zie Bouwen, Wonen en Interieur. Soms kunnen leerlingen na het VMBO doorstromen naar de HAVO. Wat doet de Afbouw aan lobby richting VMBO-leerlingen: De VMBO’s zijn de belangrijkste doelgroep van de lobby uit de Afbouw! ROC’s helpen mee met de benadering van VMBO’s. Het VMBO platform organiseert jaarlijks een landelijke studiedag waar de Afbouw een stand heeft en twee regiobijeenkomsten voor docenten die door het NOA Opleidingsbedrijf) wordt bezocht. De Afbouw meldt aan de docenten dat we gastlessen geven en excursies en ondersteuning in de regio. Leraren wordt aangeboden dat we een proefles geven. Tevens worden de docenten uitgenodigd in Veenendaal.
VMBO-B: Basisberoepsgerichte leerweg VMBO-B zie Basisberoepsgerichte leerweg.
VMBO-basisberoepsleerweg VMBO-basisberoeps leerweg is VBO. In deze leerweg volgen de leerlingen zo’n 12 uur beroepsgericht onderwijs. De avo-vakken zijn van een iets lager niveau dan in de kaderberoepsgerichte leerweg.
VMBO-G: Gemengde leerweg VMBO-gemengde leerweg is VBO. In deze leerweg volgen leerlingen over het algemeen 1 avo-vak minder. In plaats daarvan krijgen ze 4 uur beroepsgericht onderwijs. De avo-vakken zijn van hetzelfde niveau als in de theoretische leerweg.
VMBO-G: Gemengde leerweg VMBO-G G – Gemengde leerweg Dit is een niveau van het VMBO. Met het diploma van de gemengde leerweg kun je doorstromen naar MBO niveau 3 of 4.
VMBO-K: Kaderberoepsgerichte leerweg VMBO-K is de Kaderberoepsgerichte leerweg. Dit is een niveau van het VMBO. . Met het diploma van de kaderberoepsgerichte leerweg kun je doorstromen naar MBO niveau 3 of 4.
VMBO-K: Kaderberoepsleerweg VMBO-kaderberoeps leerweg is VBO. In deze leerweg volgen leerlingen 12 uur beroepsgericht onderwijs. De avo-vakken zijn van een iets lager niveau dan in de gemengde en de theoretische leerweg.
VMBO-T: Theoretische leerweg VMBO-theoretische leerweg is AVO voortgezet onderwijs. In deze leerweg volgen leerlingen over het algemeen alleen algemeen vormende vakken.
VMBO-T: Theoretische leerweg VMBO-T Theoretische leerweg Dit is een niveau van het VMBO. Binnen het VMBO is de theoretische leerweg het hoogste niveau. Hiermee kun je ook doorstromen naar MBO niveau 3 of 4.
VO: Voortgezet Onderwijs Zie voortgezet onderwijs.
Vocational Education and Training Vocational Education and Training (VET) is een veelgebruikte benaming in Europa voor het beroepsonderwijs.
Voedsel, Groen en Gastvrijheid Zie VVG
Voorbereidend Beroepsonderwijs Zie Voorbereidend Beroepsonderwijs.
Voorbereidend Beroepsonderwijs Zie VBO
Voorbereidend Middelbaar Beroepsonderwijs Zie VMBO.
Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Zie VWO
Voortgezet Algemeen Volwassenen Onderwijs Zie VAVO
Voortgezet Bijzonder Onderwijs Zie VSO: Voortgezet Bijzonder Onderwijs heet sinds 1998 Voortgezet Speciaal Onderwijs
Voortgezet Onderwijs Na de basisschool gaan leerlingen (12 jaar) naar het voortgezet onderwijs. Voortgezet Onderwijs bestaat uit praktijkonderwijs (PRO), VMBO, HAVO of VWO. Deze vallen onder VBO of AVO.
Voortgezet speciaal onderwijs Zie VSO
Voortijdig Schoolverlater Een voortijdig schoolverlater (VSV’er) is iemand jonger dan 23 jaar zonder een HAVO-, VWO- of MBO-niveau 2/3/4 diploma (zie ook startkwalificatie).
VO-raad De VO-raad is een vereniging van scholen in het voortgezet onderwijs. De raad behartigt de belangen van het voortgezet onderwijs bij overheid, politiek, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties. Daarnaast bevordert de VO-raad de kwaliteit van het onderwijs door schoolbestuurders en schoolleiders te faciliteren bij het vervullen van hun taak. De VO-raad vertegenwoordigt vrijwel alle schoolbesturen in Nederland en voert overleg met werknemersorganisaties over de arbeidsvoorwaarden van ruim 120.000 personeelsleden.
Vroegschoolse educatie Vroegschoolse educatie: Voor kinderen jonger dan de leerplichtige leeftijd (jonger dan 4 jaar) zijn er in Nederland voorzieningen voor voor- en vroegschoolse educatie. Deze richten zich op kinderen van 2,5 tot en met 5 jaar die het risico lopen op een onderwijsachterstand.
VSO: Speciaal voortgezet onderwijs Zie Speciaal voortgezet onderwijs.
VSO: Voortgezet speciaal onderwijs Voortgezet speciaal onderwijs, kortweg vaak VSO-school genoemd, biedt specifieke aandacht voor leerlingen met een handicap. Hierdoor heeft de leerling de mogelijkheid om aan dezelfde eindtermen te voldoen als in regulier onderwijs. Dit gaat eventueel gepaard met een verlenging van de schooltijd, waardoor er meer tijd is voor het aanleren van vaardigheden. Binnen het speciaal onderwijs zijn er vaak kleine klassen en docenten die zijn gespecialiseerd in dit type onderwijs en leerlingen.
VSV: Voortijdig Schoolverlater Zie voortijdig schoolverlater.
VVE: Vroegschoolse educatie Zie Vroegschoolse educatie.
VVG: Voedsel, Groen en Gastvrijheid De bedrijfstakgroep Voedsel, Groen en Gastvrijheid (VGG) vertegenwoordigt de MBO-scholen die opleidingen aanbieden voor beroepen uit de groene sector, gastvrijheidssector, schoonmaak en glazenwassen, kappers en de bekostigde opleidingen van SVO.
VWO: Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs VWO is AVO voortgezet onderwijs. Het VWO bereidt leerlingen (vanaf 12 jaar) voor op een vervolgopleiding in het middelbaar beroepsonderwijs of hoger onderwijs. Het VWO duurt 6 jaar.
WAC: Werkveldadviescommissie Werkveldadviescommissie Dit heb ik nooit meer verder uitgezocht….
WEB: Wet educatie en beroepsonderwijs De Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB) regelt het middelbaar beroepsonderwijs en de volwasseneneducatie.
Wet educatie en beroepsonderwijs Zie WEB
WO: Wetenschappelijk Onderwijs Wetenschappelijk Onderwijs
ZAT: Zorgadviesteam Zie  Zorgadviesteam
ZDV: Bedrijfstakgroep Zakelijke Dienstverlening en Veiligheid De bedrijfstakgroep Zakelijke Dienstverlening en Veiligheid (ZDV) vertegenwoordigt alle ROC’s die opleidingen aanbieden in de onderwijsclusters: ondersteunende administratieve beroepen; financieel administratieve beroepen; secretariële beroepen; marketing en communicatie; financiële dienstverlening; juridisch-administratieve beroepen; orde en veiligheid (publieke veiligheid, particuliere beveiliging, veiligheid en vakmanschap)
Zorg en welzijn Profiel Zorg en welzijn is een profiel van het het VMBO-B, -K en -G
Zorgadviesteam In een Zorgadviesteam (ZAT), ook wel Zorg- en adviesteam, werken diverse zorgverleners in en om de school samen om te zorgen dat elke jongere een diploma haalt.
ZWS: Bedrijfstakgroep Zorg, Welzijn en Sport De bedrijfstakgroep Zorg, Welzijn en Sport (ZWS) vertegenwoordigt alle ROC’s die opleidingen aanbieden in de onderwijsclusters zorg, welzijn, sport en bewegen en assisterende gezondheidszorg.